10705

10705

طراحي شبكه اتوبوس راني با در نظر گرفتن نقاط تغيير خط

كارشناسي ارشد

عمران- برنامه ريزي حمل و نقل

زمستان 1390

زمستان 1390

دكتر افشين شريعت مهيمني

ابتدايي ترين گام در طراحي و برنامه ريزي شبكه همگاني شهري طراحي شبكه اتوبوسراني مي¬باشد. در طر¬احي رايج شبكه¬هاي اتوبوس¬راني با استفاده از روش¬هاي ابتكاري يا فراابتكاري به بهينه كردن شاخص¬هاي مد نظر پرداخته مي-شود. بهينه سازي اين شاخص¬ها مي¬تواند شامل تعريف يك تابع هدف باشد. از جمله مواردي كه در طراحي شبكه اتوبوسراني كمتر به آن توجه شده است نقاط تغيير خط مي¬باشد. مورد ديگر كه مورد غفلت واقع شده¬است اثر موقعيت ايستگاه¬ها در طراحي شبكه مي¬باشد. نقاط تغيير خط از جهات متفاوتي مي¬توانند مورد بررسي قرار بگيرند. اهميت اين مساله از حيث اجرايي مورد توجه مي¬باشد به اين معنا كه نقاطي كه به طور تصادفي و در فرآيند طراحي شبكه به عنوان نقاط تبادلي به دست مي¬آيند ممكن است تا در عمل به عنوان نقاط تبادلي قابل اجرا نباشند. در نظر گرفتن نقاط تغيير خط از منظر ظرفيت قابل تبادل در نقطه حائز اهميت مي¬باشد. در اين مرحله هدف آن است تا مكان تبادل¬ها به صورت تصادفي در شبكه به دست نيايد بلكه با توجه به مسائلي از قبيل ظرفيت نقاط براي پذيرش تبادل¬ها و هزينه آن¬ها براي تبديل شدن به يك نقطه تبادلي به تعيين نقاط تبادل پرداخته مي¬شود. به عبارت ديگر در اين پروژه سعي در ادغام دو مرحله طراحي شبكه اتوبوسراني يعني برنامه ريزي خطوط و تعيين موقعيت ايستگاه¬ها با يكديگر شده¬است. بدين منظور در طراحي شبكه همگاني سعي در تعيين نقاط ايستگاهي اصلي گشته¬است. روش طراحي بر مبناي استفاده از الگوريتم ژنتيك معرفي شده توسط چكرابرتي با برخي اصلاحات مي¬باشد. تابع هدف مورد استفاده مجموع زمان¬هاي سفر، انتظار و تبادل و همچنين حجم ناوگان مي¬باشد كه با استفاده از ضرايب تبديل به هزينه مربوط با يكديگر جمع شده¬اند. در انتهاي اين پژوهش ابتدا به اعتبار سنجي مدل ارائه شده بر اساس شبكه مندل در سوئيس پرداخته شده¬است و سپس شبكه شهر كاشان براي حل مساله كمي تغيير داده شده¬است و به حل مساله براي آن شهر پرداخته شده است. واژه‌هاي كليدي: طراحي شبكه اتوبوس¬راني، ايستگاه، نقاط تبادلي، الگوريتم ژنتيك