20982

۲۰۹۸۲

بررسي رابطه بين مصرف انرژي هاي تجديد پذير و درجه توسعه يافتگي: مطالعه موردي ايران

كارشناسي ارشد

علوم اقتصادي - توسعه اقتصادي و برنامه ريزي

مهر ماه ۱۳۹۵

۱۳۹۸/۰۴/۲۵

دكتر سعيد ميرزا محمدي

دكتر سعيد شوال پور آراني

مهندسي پيشرفت

چكيده نيروي انساني هر كشوري، ثـروت واقعـي آن كشـور محسوب مي‌شود. هدف اساسي توسـعه، ايجـاد شـرايطي است تا اين نيروي انساني را از حيـات طـولاني، سـالم و خلاق برخوردار كند. يكي از شاخص¬هايي كه گواه اهميت دادن به نيروي انساني در هر كشور است، شاخص توسعه انساني مي¬باشد. در كشورهاي رو به توسعه حمايت اندكي از سوي دولت‌ها براي انرژي‌هاي تجديدپذير ديده مي‌شود كه علت آن اغلب به منابع مالي برمي‌گردد. با توجه به اينكه توليد برق در انحصار دولت است نفوذ و سرمايه‌گذاري در اين صنعت توسط بخش خصوصي به راحتي نيست و زمينه مناسبي براي جذب سرمايه وجود ندارد. علاوه بر اين بالا بودن تعرفه‌هاي گمركي واردات و ماليات از ديگر موانع اين بخش است. هزينه غيرواقعي سوخت‌هاي فسيلي، عرضه نامحدود اين منابع و نبود يارانه يا ساير طرح‌هاي تشويقي براي استفاده مردم از انرژي‌هاي پاك نيز از موانع جدي به‌شمار مي‌رود. انتشار دي اكسيد كربن بر شاخص توسعه انساني تاثير مي¬گذارد. علت اين امر را مي¬توان اينگونه بيـان نمـود كـه بـه دليـل ماليات¬هاي زيست محيطي و قوانين و مقررات حفاظت از محيط زيست، به سـمت توليـد كالاهاي پاك حركت كرده و يا حداقل، تكنولوژي خود را تغيير داده¬اند تا كمتـر محـيط زيست را آلوده نمايند. به اين ترتيب اين كشورها سعي مي¬كنند كالاهايي كه توليدشـان آلودگي زيادي به همراه دارد را از طريق واردات تـأمين نماينـد. پژوهش حاضر با هدف بررسي رابطه بين انرژي¬هاي تجديدپذير و ميزان توليد ناخالص ملي بر شاخص توسعه انساني ايران انجام گرفت. روش تحقيق در پژوهش حاضر از جنبه هدف، از نوع كاربردي و به لحاظ ماهيت و روش اين پژوهش از نوع همبستگي است. داده‌هاي اين مطالعه از بانك مركزي، بانك جهاني، موسسه منابع جهاني، آژانس بين¬المللي انرژي (IEA) و سازمان همكاري وتوسعه اقتصادي (OECD) از سال 1990 تا 2015 استخراج شده است. در اين پژوهش از روش¬هاي اقتصادسنجي با مدل 2SLS براي تحليل داده¬ها استفاده شده است. نتايج تحقيق نشان داد كه مصرف انرژي هاي تجديد پذير تاثيري بر شاخص توسعه انساني نداشته است. اما علت افزايش شاخص توسعه انساني است. از عواملي كه رشد انرژي هاي تجديدپذير را در كشورهاي در حال توسعه (از جمله ايران) كند مي كند مي توان به مواردي همچون هزينه¬ي اوليه و قيمت تمام شده¬ي بالا، عدم سرمايه¬گذاري كافي و سياست¬هاي حمايتي در اين بخش اشاره كرد. از ديگر نتايج تحقيق عدم رابطه معنادار بين متغيرهاي توليد ناخالص ملي، نرخ شهرنشيني و درجه باز بودن تجارت با شاخص توسعه انساني مي¬باشد. لازم به ذكر است كه بجز متغيرهاي توليد ناخالص ملي و انرژي¬هاي تجديدپذير كه علت گرانجري شاخص توسعه انساني مي¬باشند؛ ساير متغيرهاي موجود در پژوهش عليت گرانجري همديگر نمي-باشند. كليدواژه¬ها: شاخص توسعه انساني، انرژي هاي تجديدپذير، انتشار دي اكسيد كربن، نرخ شهرنشيني، نسبت تجارت، توليد ناخالص ملي.

1398/06/10

Relationship between Renewable Energy consumption and Degree of development: Case Study of Iran

7/16/2019 12:00:00 AM

Abstract: The human resources of any country is the real wealth of that country. The main objective of development, is create conditions for a long, healthy, and creative life of this human being. One of the indicators that proves the importance of human resources in each country is the human development index. The purpose of this study was to investigate the relationship between renewable energy and gross national product on Iran's human development index. The Research Methodology in this study in aspect of purpose is a applied research and in aspect of the nature and method of this research, is a correlation research. In this study, data extracted from the Central Bank, the World Bank, the World Resources Institute, the International Energy Agency (IEA) and the Organization for Economic Co-operation and Development (OECD) from 1990 to 2015. In this research, econometric methods with 2SLS model are used for data analysis. The results showed that renewable energy consumption had no effect on human development index. But its a reason for the rise in the human development index. Factors that slow the growth of renewable energies in developing countries (contains Iran), include items such as initial costs and high prime costs, insufficient investment and supportive policies in this area. Carbon dioxide emissions affect the human development index. The reason for this can be stated that, because of environmental taxes and environmental protection laws and regulations, they have moved towards the production of clean goods or, at least, have changed their technology to infect the environment less. In this way, these countries are trying to import goods that produce a lot of pollution through imports. Other results of the research show that there is no significant relationship between the gross national product, the urbanization rate and the openness of trade with the human development index. It should be mentioned that except the gross national product and the renewable energy variables which are a granger causality for the human development index; other variables that existed in this study, are not granger causality for each other. Keywords: Human development index - Renewable energies - Carbon dioxside emission - Urbanization rate - Trade ratio - Gross national product