22920

ارائه مدل رياضي دومرحله‌اي پيشگيرانه-واكنشي براي طراحي شبكه زنجيره تأمين پلاكت تحت شرايط عدم قطعيتي

كارشناسي ارشد

بهينه سازي سيستم ها

97-99

1399/09/22

دكتر سيد مهدي حسيني مطلق

صنايع

پلاكت محصولي به شدت فسادپذير، پرهزينه و پركاربرد است و به دليل ويژگي‌هاي خاص آن، تدوين برنامه‌اي نظام‌مند جهت مديريت فرآيندهاي مربوط به تأمين پلاكت، حائز اهميت است. از سويي ديگر، وقوع اختلال در اجزاي مختلف شبكه تأمين پلاكت نيز امري اجتناب‌ناپذير است. با بررسي ادبيات موجود در حوزه‌ي زنجيره‌ي تأمين خون و پلاكت، آشكار مي‌گردد كه محققان فعّال در اين حوزه، از رويكردهاي پيشگيرانه براي مقابله با اثرات اختلال در شبكه‌هاي تحت بررسي استفاده كرده‌اند كه اين رويكردها، علاوه بر تحميل هزينه‌هاي گزاف بر شبكه، از انعطاف‌پذيري كافي جهت سازگاري با شدت اختلال واقع‌شده برخوردار نمي‌باشند. در اين پژوهش رويكرد دوفازي پيشگيرانه-واكنشي در برخورد با شرايط اختلال و عدم قطعيت در زنجيره تأمين پلاكت پيشنهادشده است كه در آن، علاوه بر بهره‌گيري از رويكرد پيشگيرانه، استفاده از رويكردهاي واكنشي نيز در دستور كار قرارگرفته است. عملكرد اين رويكرد دوفازي در شبكه تأمين پلاكت بدين‌صورت است كه در فاز پيشگيرانه، شبكه‌اي براي تأمين پلاكت از طريق پلاكت‌هاي جمع‌آوري‌شده به روش خون كامل تحت شرايط عدم قطعيت طراحي مي‌گردد كه در شبكه طراحي‌شده اثر اختلال لحاظ نشده است؛ بنابراين، جهت سازگاري شبكه طراحي‌شده با شرايط اختلال و ‌به‌روزرساني تصميمات اتخاذشده در اين فاز، فاز واكنشي وارد عمل مي‌شود تا با جمع‌آوري خون از طريق فرآيند آفرزيس، كمبودهاي حاصل در فاز پيشگيرانه را پاسخ دهد. به‌علاوه، در شبكه مذكور، عرضه خون كامل و پلاكت، تقاضاي پلاكت و هزينه‌هاي مربوط به زنجيره تأمين، غيرقطعي در نظر گرفته‌شده است و براي مقابله با عدم قطعيت‌هاي موجود، از رويكرد برنامه‌ريزي تصادفي-فازي بهره گرفته‌شده است. به‌منظور اعتبارسنجي رويكرد پيشگيرانه-واكنشي، يك مطالعه موردي با داده‌هاي استان فارس موردبررسي قرارگرفته و تحليل حساسيت نيز بر روي پارامترهاي مدل انجام‌شده است. هم‌چنين، عملكرد رويكرد پيشنهادي با رويكردهاي پيشگيرانه مقايسه شده‌است. نتايج گوياي آن است كه استفاده از رويكرد پيشگيرانه- واكنشي، موجب بهبود عملكرد شبكه نسبت به رويكردهاي پيشگيرانه در برخورد با اختلال گرديده و با فراهم كردن پاسخي متناسب با اختلال، قابليت اطمينان برنامه‌ريزي‌هاي انجام‌شده براي مديريت شبكه را افزايش مي‌دهد. به‌علاوه، از منظر معيار هزينه‌ كل زنجيره تأمين و متوسط تعداد كمبودهاي حاصل نيز، رويكرد دوفازي عملكرد بهتري را از خود نشان داده است.

1399/10/03

A two-phase proactive-reactive mathematical model for designing platelet supply chain network under uncertainties

12/13/2021 12:00:00 AM

Platelet is the most expensive blood product with the complication of having an extremely short life span. The platelet transfusion has a broad range of usage in therapies. Therefore, providing an efficient plan for the management of platelet transfusion services is of great significance. Furthermore, the platelet supply chains are confronted with inevitable disruptions that jeopardize the network's efficient and effective performance. Previous studies in blood and platelet supply chain network design often follow proactive approaches in protecting the chain against disruptions. However, in many real-world situations, disruptions cannot be adequately measured in advance. Moreover, using disruptions in the designing phase through the proactive approaches impose high costs on the network since they cannot be updated based on unpredicted disruptions. This paper proposes a two-phase proactive-reactive approach by exploiting proactive and reactive strategies to handle uncertainties and disruptions in platelet supply chains. In the first step, called the proactive phase, a nominal platelet supply chain network is designed under operational uncertainty using the whole-blood collection method. In the event of disruptions, the second step, called the reactive phase, is applied, and the tailored network is updated based on the realized data, using apheresis as the collection mechanism. The operational risks are captured using a fuzzy programming approach in the model. The proposed approach is implemented in a real case of Iran, Fars province, and a series of sensitivity analyses are conducted. Besides, the proposed two-phase approach is compared with the commonly used proactive approaches in the literature. The results indicate that the proposed network can absorb the effects of disruptions efficiently and adapt its plan to enhance the performance of the network; thus, resulting in more resiliency for the network. Furthermore, the two-phase approach's performance is significantly improved compared with proactive approaches regarding the quantity of the shortage units and the supply chain's total cost.