30193

بررسي ارتباط مولفه‌هاي استرس و كاركردهاي شناختي با پيش‌بيني زمان-حركت و هوشياري كاردان مراكز كنترل ترافيك مركزي راه‌آهن ايران (C.T.C)

كارشناسي ارشد

مهندسي ايمني در راه‌آهن

1399

1402/6/26

دكتر مرتضي باقري - دكتر وحيد صادقي فيروزآبادي

ندارد

مهندسي راه‌آهن

اگرچه بسياري از سيستم هاي هوشمند به كاردان‌هاي مراكز كنترل ترافيك مركزي راه‌آهن كمك مي‌كنند، اما عملكرد ايمن و كارآمد آن‌ها تا حد زيادي به قابليت‌هاي چندگانه (توانايي‌هاي شناختي) و شرايط رواني كاردان‌هاي مراكز كنترل ترافيك مركزي راه‌آهن در شرايط اضطراري متكي هستند. با اين وجود، در تحقيقات، توجه زيادي به فناوري در تعامل با كاردان‌هاي مراكز كنترل ترافيك مركزي راه‌آهن شده است و توجه بسيار كم به عامل انساني مدنظر بوده است . با توجه به اينكه كار كاردان‌هاي مراكز كنترل ترافيك مركزي راه‌آهن عمدتاً شناختي است و عوامل انساني از جمله روانشناختي و شخصيتي در عملكرد ايمني تاثيرگذار مي‌باشند، بنابراين ضرورت بررسي اهم كاركردهاي شناختي و شخصيتي مهم كاردان‌هاي مراكز كنترل ترافيك مركزي راه‌آهن وجود دارد. اين مطالعه به بررسي نقش عواملي مانند استرس و عملكردهاي شناختي (عملكردهاي ادراك و توجه ، پيش‌بيني زمان - حركت ، تعقيب بصري ، توجه انتخابي و حافظه ديداري ) كاردان مراكز كنترل ترافيك شركت راه‌آهن در سوانح را بررسي مي‌كند. در سيستم آزمون كامپيوتري وينا، 79 كاردان از مراكز پنج گانه كنترل ترافيك مركزي شركت راه‌آهن ايران مجموعه‌اي از آزمون‌هاي توانايي‌هاي شناختي خاص را تكميل كردند كه شامل مولفه‌هاي استرس افتراقي (DSI-S1)، توجه انتخابي (COG-S1)، حافظه ديداري (VISGED-S11)، جهت گيري ديداري (LVT)، پيش‌بيني زمان-حركت (ZBA-S1) و آزمون هوشياري - عملكردهاي ادراك و توجه (WAFV- S1) بود. با استفاده از آزمون¬ها، داده‌ها در قالب جداول آماري جمع آوري شده است و سپس شاخص¬هاي آماري آن محاسبه مي‌گردد. براي تحليل آماري داده¬هاي بدست آمده، از نرم افزارهاي SPSS.26 و SmartPLS3.0.1 استفاده شده است. در مرحله¬ي اصلي آناليز داده¬ها و براي بررسي فرضيات تحقيق از چهار مدل معادلات ساختاري استفاده شده است. نتايج نشان داد كه همبستگي بين مؤلفه‌هاي استرس افتراقي (شامل علل استرس، نشانه‌هاي استرس، راهبردهاي مقابله‌اي و تثبيت استرس) و پيش‌بيني زمان-حركت و توجه پايدار و همبستگي بين توجه انتخابي و تعقيب بصري بيشترين تاثير را بر عملكرد ايمن كاردان‌هاي مراكز كنترل ترافيك مركزي راه‌آهن خواهد داشت. يافته‌هاي اين مطالعه به درك بهتر جنبه‌هاي روان‌تكنيكي مؤثر بر وظايف كاري كاردان‌هاي مراكز كنترل ترافيك مركزي راه‌آهن كمك مي‌كند.

1402/09/18

The Influence of Differential Stress Components and Cognitive Abilities on the Time/Movement Anticipation and Vigilance of Train Dispatchers in Iran's railways

9/16/2024 12:00:00 AM

Although numerous studies have been carried out on railroad workers and their distinguishing safety performance, the association between the stress of train dispatchers with their vigilance and proper anticipation of train movement has been ignored. Therefore, this study explores the role of such factors as stress, and cognitive functions (perception & attention functions, time/movement anticipation, visual pursuit, selective attention, and visual memory) in railway crashes. In the Vienna test system, 79 Iranian train dispatchers (TDs) completed a comprehensive set of specific cognitive abilities tests which included the Differential Stress Inventory (DSI-S1). Structural equation model results indicated that the correlation between differential stress components (including the causes of stress, coping strategies, Symptoms of Stress and Stress Stabilisation) and time/movement anticipation and sustained attention and the correlation between selective attention and visual pursuit will most greatly influence the safe performance of TDs. The findings of this study contribute to a better understanding of the psychotechnical aspects influencing TDs work duties.

كاردان مراكز كنترل ترافيك , استرس , پيش‌بيني زمان - حركت , هوشياري , ويژگي‌هاي شناختي , سوانح راه‌آهن

Train Dispatcher , Stress , Time/Movement Anticipation , Vigilance , Cognitive Function , Rail Crash

Ahmad Dehghan

Dr Morteza Bagheri & Dr Vahid Sadeghi