33307

ارائه¬ مدل مديريت مصرف انرژي در بخش خانگي و راهكارهاي افزايش اشتياق مردم در استفاده ازتجهيزات صرفه¬جويي در مصرف انرژي

كارشناسي ارشد

مديريت اجرايي EMBA

1388

1392/8/11

دكتر محمد علي شفيعا

دكتر رسول نور السناء

مهندسي پيشرفت

در پي بحران انرژي سال‌هاي 1974ميلادي به بعد كه در اثر بالا رفتن قيمت نفت خام و انرژي رخ داد، روند مصرف انرژي الزاماً تغيير يافت و استفاده بهينه و منطقي از انرژي، در اولويت اول كاري كشورها قـرار گـرفـت. در نتيجه، كشورها بـر آن شـدند در حوزه‌هاي مختلف مصرف انرژي، از جمله سـاخـتمان‌هاي مسكوني و تجهيزات مصرفي توسط خانواده‌ها، مسئله بهينه كردن مصرف انرژي را جدّي بگيرند و قوانين خاصي را براي ساختمان‌سازي و به كار بردن عايق‌هاي حرارتي، بهبود روش‌هاي گرمايش و سرمايش و ساختار كلي ساختمان و نيز استفاده از تجهيزات صرفه‌جويي در مصرف انرژي در جهت بهينه كردن مصرف انرژي، تدوين كنند. مستندات انتشار يافته علمي گواه اين امر است كه با به‌كارگيري اين قوانين، حدود 30درصد در مصرف انرژي صرفه‌جويي شده. با توجه به اينكه مصرف انرژي در بخش ساختمان‌هاي خانگي و تجهيزات مصرفي در خانواده‌ها در ايران حدود 40درصد كل مصرف انرژيِ اين كشور است، صرفه‌جويي حدود 30درصد در آن، چنانچه با تمهيدات لازم محقق شود، رقم بسيار قابل توجهي خواهد بود. در پژوهش حاضر با عنوان "ارائه مدل مديريت مصرف انرژي در بخش خانگي و راهكارهاي افزايش اشتياق مردم در استفاده از تجهيزات صرفه‌جويي در مصرف انرژي" جهت دستيابي به مدل مفهومي مديريت مصرف انرژي با توجه به ادبيات پيشين در اين حوزه و ارائه راهكارهايي جهت افزيش آگاهي، اشتياق و ايجاد انگيزه در مردم براي استفاده بهتر و بيشتر از تجهيزات صرفه‌جويي در مصرف انرژي پرداخته شده است. هدف از اين پژوهش، تحليل ايجاد انگيزه در سه مقوله اقتصادي، معنوي و اجتماعي‌ ـ‌ فرهنگي در حوزه رفتار مصرف‌كننده انرژي است و سپس با بررسي مؤلفه‌هاي مختلف در ايجاد انگيزه و رغبت در مصرف‌كنندگانِ انرژي در بخش خانگي در پنج منطقه شمال، جنوب، مركز، شرق و غرب شهر تهران سعي در مقايسه رفتارهاي مختلف مصرف‌كنندگان با ويژگي‌هاي دموگرافيك و جمعيت‌شناختيِ ايشان دارد كه به ارائه راهكارهايي در اين زمينه منتهي مي‌شود. در اين مطالعه از پرسشنامه ساختاريافته استفاده شده است و پاسخ‌هاي به دست آمده توسط نرم‌افزار آماري مورد بررسي قرار گرفته است. در تحليل‌هاي آماري با توجه به نوع داده‌هاي به دست آمده از آمار ناپارامتريك استفاده شده؛ چرا كه داده‌هاي اين پيمايش به طور عمده از نوع رتبه‌اي يا از نوع اسمي است. در تحليل‌ها و بررسي‌هاي آماري از روش آزمون گاما و لامبدا استفاده شده است. با توجه به تحليل‌ها، يافته‌ها و امتيازهاي به دست آمده، يكي از نكات مهمي كه در اين پژوهش حاصل آمد اين بود كه مردم در حيطه آگاهي و شناختي، اطلاعات نسبتاً كمي دارند و در حيطه تمايل به عمل بخوبي رفتار مي‌كنند. اين در حالي است كه اذعان به تمايل در افراد بالاست ولي كمتر عمل مي‌كنند، كه اين مورد بايد تقويت شود. در انتها راهكارهاي مناسبي (36 راهكار) در زمينه‌هاي آموزشي و آگاهسازي ارائه شده است.

1404/01/27

Proposing an energy consumption management model for domestic sector to encourage utilization of energy saving equipment

1/1/1900 12:00:00 AM

Following the energy crisis in the 1974 and subsequent years which happened as a result of an increase in crude oil and energy prices, the route of energy consumption unavoidably changed, and logical and efficient use of energy was considered as the first priority of many countries. As a result, countries tried to reinforce laws and regulations with regard to optimizing energy use in different areas such as housing construction, using thermal insulation, etc. Scientific published documents state that such regulations succeeded to save energy by about 30%. Since energy consumption in housing section in Iran is about 40% of the whole country’s consumption, a 30% cut in the consumption rate (if achieved by taking proper measures) can save a considerable amount of energy. The study, entitled "proposing an energy consumption management model for domestic sector to encourage utilization of energy saving equipment", tries to reach a conceptual model for energy consumption management through using the relevant literature; it is as well to come up with some strategies to increase people's awareness and motivation for using more of energy saving equipment. The study aims to analyze the motivation pattern in three categories: economic, spiritual and sociocultural, in the realm of energy consumers’ behaviors. The study, through researching different factors in encouraging energy saving in domestic section in five areas (north, south, center, east and west) of Tehran Capital city, attempts to compare the consumers’ behavior based on their demographic characteristics which will lead to providing solutions. This study used a structured questionnaire and the data were analyzed by the SPSS statistical software. Nonparametric statistics was used to analyze the data, since the data was mostly ordinal or nominal data. Gamma and Lambda statistical tests were used. Findings speak of the fact that people have little knowledge regarding using energy saving equipment, while they are well inclined to use such equipment. Although people stated that they liked to use such equipment, they do not practice what they say so often. Finally, appropriate solutions (36 solutions) are presented to build up people’s knowledge and increase their awareness in this regard.

واژه‌هاي كليدي: مديريت مصرف انرژي، راهكارهاي صرفه‌جويي در مصرف انرژي، ايجاد انگيزه، افزايش اشتياق، آگاه‌سازي در صرفه‌جويي در مصرف انرژي

energy consumption management, energy-saving solutions, encouragement, increasing eagerness, people’s awareness to save energy

Reza Shafiezadeh

Dr. Mohammad Ali Shafia