• شماره ركورد
    33355
  • پديد آورنده

    كيانا چپريان

  • عنوان
    بازطراحي مادي هاي منطقه1 اصفهان با رويكرد تاب آوري مبتني بر آب
  • مقطع تحصيلي
    كارشناسي ارشد
  • رشته تحصيلي
    طراحي شهري
  • سال تحصيل
    1401
  • تاريخ دفاع
    1404/1/25
  • استاد راهنما
    سيد مجيد مفيدي شميراني
  • استاد مشاور
    عباس ضيافتي بافراست
  • دانشكده
    معماري و شهرسازي
  • چكيده
    مادي¬هاي اصفهان، شبكه¬ كانال¬هاي آبي دست ساز، در دوران معاصر با خشكسالي روبرو است. اين خشكسالي، چالش¬هاي متعددي از جمله كاهش جريان و افت كيفيت آب، كاهش توانايي سفره¬هاي آب زيرزميني براي تجديد منابع، فرونشت زمين، تهديد حيات گياهان وجانوران وابسته و حتي تهديد حيات ميراث فرهنگي را به دنبال داشته است. در اين ميان، منطقه1 اصفهان با اختصاص سهم بيشتري از مادي¬هاي شهر و حضور مادي¬هاي استراتژيكي چون نياصرم، بيشترين تاثيرپذيري را از بحران آب داشته است. رويكرد تاب‌آوري مبتني بر آب، روشي نوين در مديريت منابع آبي است كه با تلفيق راهكارهاي اكولوژيك، زيرساختي و اجتماعي، قابليت سيستم در حفظ عملكرد اصلي خود، ظرفيت جذب تنش‌هاي محيطي و بازيابي حين و پس از بحران را افزايش مي‌دهد. لذا، پژوهش حاضر با تكيه بر اين رويكرد، در پي ارائه الگويي كارآمد جهت تاب¬آور نمودن شبكه مادي¬هاي منطقه1 در مواجهه با خشكسالي پيش¬رو مي¬باشد. در همين راستا، ابتدا با مروري بر ادبيات پژوهش، شاخص¬هاي تاب¬آوري مبتني بر آب در مواجهه با كم¬آبي استخراج و رتبه-بندي شد. سپس چهار نمونه از تجارب جهاني مشابه در اين زمينه، بر مبناي شاخص¬ها ارزيابي و استراتژي¬هاي بهينه هركدام استخراج شد و بكارگيري منابع آب غيرمتعارف مانند آب خاكستري و باران مورد توجه قرار گرفت. لذا، در ادامه با شناخت حوزه فراگير و چالش¬هاي آن در زمينه استفاده از اين منابع، الگويي با تاكيد بر وجوه كالبدي-زيرساختي، جهت تاب¬آور نمودن شبكه مادي¬هاي منطقه1 در برابر خشكسالي ارائه شد. راهكارهاي عملي شامل تأمين آب از منابع غيرمتعارف، افزايش بازدهي الگوي آبياري و استفاده از گونه¬هاي گياهي انعطاف¬پذير مي¬باشد. در ادامه، شبكه مادي¬ها بر اساس اهداف فضايي و هيدرولوژيكي طرح، تيپ¬بندي و با نظر به شاخص¬هاي تاب¬آوري طرح، به عنوان گزينه¬هاي طراحي رتبه¬بندي شدند. نهايتا بخشي از مادي نياصرم به طول425 متر به عنوان محدوده طراحي انتخاب و با تجزيه و تحليل پتانسيل¬ها، فرصت¬ها، محدوديت¬ها و عوامل اختلال¬زا، اصول تاب¬آوري كانال¬هاي آبي در شرايط بحران آب، در قالب طرح پيشنهادي به طور خاص براي اين محدوده ارائه شد. نتايج پژوهش نشان مي¬دهد رويكرد تاب¬آوري مبتني بر آب برخلاف رويكردهاي سنتي متمركز بر افزايش عرضه، بر سياست-هاي كنترل تقاضا و مديريت پايدار منابع آب تاكيد دارد و عموما بر ظرفيت انطباق سيستم¬هاي آبي در مواجهه با بحران متمركز است تا تعديل خطرات. باتوجه به بارش اندك ساليانه اصفهان، استفاده از منابع آب خاكستري روشن (شامل پساب روشويي و حمام)، كه بار ميكروبي كمتر و فرآيند تصفيه ساده¬تري نسبت به فاضلاب تيره دارد، راهكاري مقرون¬ به صرفه¬ جهت افزايش ظرفيت انطباق شبكه مادي¬ها در برابر خشكسالي بنظر مي¬رسد؛ به طوريكه در صورت تصفيه آن در حريم مسكوني محدوده مطالعاتي، سالانه حدود 19491 مترمكعب آب بازيافتي را مي¬توان به آبياري حريم سبز و احياي بستر مادي، مصارف كشاورزي محلي و نهايتا تغذيه منابع آب زيرزميني اختصاص داد. در ادامه، نظر به ميزان بارش ساليانه، مكانيزم¬هاي جذب رواناب در محل نظير سنگ¬فرش¬هاي نفوذپذير، و نواحي نفوذ و گودال¬ها مانند باغچه¬هاي باراني، سلول¬هاي زيستي و آبراهه¬ها مورد تاكيد قرار گرفت. بكارگيري گونه¬هاي گياهي انعطاف¬پذير و مقاوم به كم¬آبي و استقرار سلول¬هاي خاكي سيلوا براي ريشه درختان كهنسال رو به مرگ نيز از ديگر راهكارهاي عملياتي طرح پيشنهادي براي ارتقاء تاب¬آوري شبكه مادي¬ها در مواجه با بحران آب است
  • تاريخ ورود اطلاعات
    1404/02/07
  • عنوان به انگليسي
    redesign of Isfahan zone1 Maadi aquifers through water resilient design approach
  • تاريخ بهره برداري
    4/13/2025 12:00:00 AM
  • دانشجوي وارد كننده اطلاعات

    كيانا چپريان

  • چكيده به لاتين
    The Maadi system of Isfahan—a network of man-made water canals—faces severe drought in the contemporary period. This drought has led to multiple challenges, such as reduced water flow and quality, declining groundwater recharge, land subsidence, threats to dependent plant and animal life, and even risks to cultural heritage. Among the city's areas, District 1 is most affected due to its larger share of Maadi canals, including strategic ones like Niasarm. To address this, a water-based resilience approach is proposed. This is a new method in water resource management that combines ecological, infrastructural, and social strategies to help systems maintain functionality, absorb environmental stress, and recover during and after crises. This study aims to provide an effective model for making the Maadi network in District1 resilient to future droughts. First, a review of literature was conducted to identify and rank water-based resilience indicators in response to drought. Then, four global case studies with similar conditions were eva‎luated based on these indicators. Their optimal strategies were extracted, highlighting the importance of using unconventional water sources such as greywater and rainwater. Next, the study area was analyzed, along with its challenges in using these water sources. A model focusing on physical and infrastructural aspects was then developed to improve the resilience of the Maadi network. Practical solutions include sourcing water from unconventional supplies, improving irrigation efficiency, and using drought-resistant plant species. The Maadi network was classified based on spatial and hydrological goals. Then, using resilience indicators, design options were ranked. A 425-meter segment of the Niasarm Maadi was selected for detailed design. Based on the area's potentials, opportunities, constraints, and stressors, water channel resilience principles were proposed specifically for this segment. The results show that, unlike traditional supply-based approaches, water-based resilience emphasizes demand control and sustainable water management. It focuses more on system adaptability than risk mitigation. Given Isfahan’s low annual rainfall, the use of light greywater (e.g., from sinks and showers)—which has lower microbial load and simpler treatment requirements—is a cost-effective solution to improve the system's adaptability. If treated within residential zones, approximately 19491 cubic meters of recycled water can be used annually for green spaces, Maadi bed restoration, local agriculture, and groundwater recharge. Based on annual rainfall levels, local runoff collection methods—such as permeable pavements, infiltration zones, rain gardens, bioswales, and small catchment areas—were also emphasized. The use of drought-resistant plant species and the installation of soil cells to support aging tree roots are additional strategies proposed to enhance the Maadi network’s resilience under water crisis conditions.
  • كليدواژه هاي فارسي
    خشكسالي , بحران آب , شهر اصفهان , مادي , تاب آوري مبتني بر آب
  • كليدواژه هاي لاتين
    drought , water crisis , Isfahan city , Maadi , water resiliency
  • Author
    kiana chaparyan
  • SuperVisor
    seyed-majid mofidi-shemirani