شماره ركورد
33902
پديد آورنده
سيد علي حسيني آردي
عنوان
ارزيابي كارايي حمل و نقل ريلي بار در كشورهاي خاورميانه و شمال آفريقا با استفاده از روش تحليل پوششي داده ها
مقطع تحصيلي
كارشناسي ارشد
رشته تحصيلي
مهندسي حمل و نقل ريلي
سال تحصيل
1404
تاريخ دفاع
1404/07/23
استاد راهنما
حميدرضا احدي
استاد مشاور
دكتر آقايي
دانشكده
راه آهن
چكيده
هدف اين پژوهش، ارزيابي كارايي حملونقل ريلي بار در كشورهاي منتخب منطقه خاورميانه و شمال آفريقا (MENA) طي بازه زماني 2005 تا 2024 با بهرهگيري از روش تحليل پوششي دادهها (DEA) است. با توجه به اهميت حملونقل ريلي بهعنوان يكي از ابزارهاي كليدي در توسعه پايدار و كاهش هزينههاي لجستيكي، بررسي عملكرد كشورها در اين حوزه ميتواند مبناي مناسبي براي تصميمگيريهاي كلان در حوزه حملونقل و سياستگذاري منطقهاي باشد. در اين راستا، پژوهش حاضر از دو رويكرد مكمل براي ارزيابي كارايي استفاده كرده است: در رويكرد نخست، كشورها بهعنوان واحدهاي تصميمگيرنده (DMU) ها در هر سال در نظر گرفته شدهاند و كارايي نسبي آنها طي 20 سال با يكديگر مقايسه شده است. در رويكرد دوم، هر كشور بهصورت جداگانه و در يك مقايسه درونكشوري، طي 20 سال اخير مورد بررسي قرار گرفته و تغييرات كارايي در طول زمان تحليل شده است. براي اجراي مدل، از وروديهاي طول خطوط ريلي، تعداد كاركنان، تعداد واگن باري و تعداد لكوموتيو و خروجيهايي شامل تناژ بار حملشده و تن كيلومتر استفاده شد است.
نتايج نشان داد كه تفاوت معناداري ميان عملكرد كشورهاي منطقه وجود دارد. كشورهايي مانند مراكش، ايران و عربستان سعودي در اغلب سالها كارايي بالاتري نسبت به ساير كشورها داشتهاند، در حالي كه كشورهايي مانند الجزاير، سودان و مصر داراي عملكرد ضعيفتري بودهاند. يافتههاي پژوهش بهطور كلي نشان ميدهد كه ثبات سياسي، توجه مستمر دولتها به توسعهي صنعت ريلي، و ميزان اتصال شبكهي ريلي به مراكز صنعتي و اقتصادي از مهمترين عوامل تأثيرگذار بر سطح كارايي كشورها در بخش حملونقل ريلي بار هستند. كشورهايي كه در اين حوزهها از سياستهاي پايدار و سرمايهگذاري هدفمند برخوردار بودهاند، عملكردي كاراتر و باثباتتر در مقايسه با ساير كشورها داشتهاند.
در پايان، با ارائه پيشنهادهايي در سطح سياستگذاري و همچنين پيشنهادات براي تحقيقات آتي، تلاش شده است چارچوبي علمي و كاربردي براي بهبود عملكرد ريلي بار در منطقه MENA ارائه شود.
تاريخ ورود اطلاعات
1404/07/30
عنوان به انگليسي
evaluating the Efficiency of Rail Freight Transportation in the Middle East and North Africa Using Data Envelopment Analysis Method
تاريخ بهره برداري
10/16/2025 12:00:00 AM
دانشجوي وارد كننده اطلاعات
سيدعلي حسيني اردي
چكيده به لاتين
Countries of the Middle East and North Africa (MENA) region over the period 2005–2024, using the Data Envelopment Analysis (DEA) method. Considering the critical role of rail transport as a key instrument for sustainable development and logistics cost reduction, assessing the performance of countries in this sector provides a solid foundation for strategic decision-making and regional transport policy formulation.
To achieve this goal, the research employs two complementary analytical approaches. In the first approach, countries are treated as Decision-Making Units (DMUs), and their relative efficiency scores are compared annually over a twenty-year period. In the second approach, each country is analyzed individually through a time-based intra-country assessment to identify changes in efficiency trends over time. The DEA model uses inputs such as railway line length, number of employees, number of freight wagons, and number of locomotives, and outputs including total freight tonnage and ton-kilometers.
The results reveal significant disparities in performance among the studied countries. Morocco, Iran, and Saudi Arabia recorded the highest levels of efficiency throughout most of the study period, while Algeria, Sudan, and Egypt exhibited relatively weak performance. The findings further indicate that political stability, continuous governmental commitment to the railway sector, and the degree of network connectivity to industrial and economic centers are among the main factors influencing the efficiency of rail freight transport. Countries with stable policies and targeted investments in these areas have achieved more consistent and sustainable performance compared with others.
Finally, the study offers policy recommendations and directions for future research, aiming to establish a scientific and practical framework for improving rail freight efficiency and overall transport productivity across the MENA region.
كليدواژه هاي فارسي
تحليل پوششي دادهها (DEA)، ارزيابي كارايي، حملونقل ريلي، كشورهاي منطقه MENA , تحليل پوششي دادهها (DEA) , ارزيابي كارايي , حملونقل ريلي , كشورهاي منطقه MENA
كليدواژه هاي لاتين
Data Envelopment Analysis (DEA) , Efficiency evaluation , Railway Transportation , MENA Countries
Author
Seyed Ali Hosseini
SuperVisor
Dr. Hamidreza Ahadi