شماره ركورد
34906
پديد آورنده
زهرا عزيزخاني
عنوان
طراحي مجموعه مسكوني سالم با رويكرد تأثير نور روز بر سلامت روان ساكنان
مقطع تحصيلي
كارشناسي ارشد
رشته تحصيلي
مهندسي معماري- مسكن
سال تحصيل
1400
تاريخ دفاع
1404/4/29
استاد راهنما
ندا سادات صحراگرد منفرد- سيد عباس يزدانفر
استاد مشاور
سعيد نوروزيان ملكي
دانشكده
پرديس دانشگاهي - دانشكده معماري و شهرسازي
چكيده
در دنياي امروز كه مشكلات رواني مانند اضطراب رو به افزايش است و سلامت روان جامعه را تهديد ميكند، توجه به كيفيت محيطهاي زندگي، بهويژه فضاهاي مسكوني، اهميت بيشتري يافته است. يكي از عوامل مهم در طراحي مسكن سالم، نور طبيعي ميباشد. با توجه به نقش حياتي نور طبيعي در بهبود سلامت روان ساكنان و افزايش كيفيت زندگي در فضاهاي مسكوني، اين پژوهش با هدف بررسي تأثير جهت نورگيري طبيعي بر ميزان رضايت و راحتي و سطح احساسات مثبت و منفي ساكنان واحدهاي مسكوني در فضاهاي نشيمن و اتاقخواب انجام شده است. روش تحقيق در اين پژوهش تركيبي است. در بخش نخست، با مطالعه منابع علمي، مؤلفههاي مرتبط با نور طبيعي، سلامت روان و مسكن سالم شناسايي شد. سپس يك واحد مسكوني در شهرك اكباتان تهران به عنوان نمونه مطالعاتي انتخاب شد و با استفاده از شبيه سازي به وسيله نرمافزارها و دستگاه لوكسمتر، شدت روشنايي (Lux) اين واحد سنجيده شده است. سپس پرسشنامه پاناس و پرسشنامه پژوهشگرساخت، به 100 نفر از ساكنان ارائه گرديد و در نهايت 60 مورد دريافت شد و با حذف موارد ناقص، 48 پرسشنامه براي تحليلهاي آماري وارد نرمافزار SPSS شد. يافتهها نشان ميدهند، ميانگين نمرات، رضايت و راحتي از ميزان نورطبيعي نشيمن و اتاقخواب در ساكنان واحدهاي نورگير از جنوب بيشتر از ساكنان واحدهاي داراي پنجره رو به شمال است و اين تفاوت در فضاي نشيمن داري سطح معناداري 0.002 است، اما در فضاي اتاقخواب سطح معناداري 0.067 است و تفاوت گرايش به معناداري دارد. همچنين نتايج نشان ميدهند كه ميانگين نمرات عواعطف مثبت ساكنان واحدهاي نورگير از جنوب بيشتر از ساكنان واحدهاي داراي روشنايي از جبهه شمال است.در نهايت، بر اساس نتايج تحقيق، مجموعهاي از راهكارهاي طراحي به منظور استفاده بهينه از نور طبيعي در فضاهاي مسكوني ارائه شد. اين راهكارها شامل استراتژيهاي مختلفي براي تنظيم موقعيت و ابعاد پنجرهها، جهتگيري مناسب واحدها و بهبود طراحي فضاهاي داخلي به منظور افزايش دسترسي به نور طبيعي هستند. اين پيشنهادات ميتوانند بهعنوان مبناي طراحي فضاهاي مسكوني سالمتر و مؤثرتر براي پاسخگويي به نيازهاي رواني ساكنان در نظر گرفته شود.
تاريخ ورود اطلاعات
1405/03/15
عنوان به انگليسي
Designing a Healthy Residential Complex with a Focus on the Impact of Daylight on Residents’ Mental Health
تاريخ بهره برداري
7/20/2026 12:00:00 AM
دانشجوي وارد كننده اطلاعات
زهرا عزيزخاني
چكيده به لاتين
Threaten the psychological well-being of society, attention to the quality of living environments—particularly residential spaces—has gained greater importance. One of the key factors in designing healthy housing is natural light. Considering the vital role of natural daylight in improving residents’ mental health and enhancing quality of life within residential spaces, this study aims to investigate the effect of natural light orientation on levels of satisfaction, comfort, and positive and negative emotions experienced by residents in living rooms and bedrooms.The research employs a mixed-methods approach. In the first phase, a literature review was conducted to identify the components related to natural light, mental health, and healthy housing. Subsequently, a residential unit located in Ekbatan Town, Tehran, was selected as the case study. Using simulation software and a lux meter device, the illumination level (in lux) of this unit was measured. Then, the PANAS questionnaire and a researcher-designed questionnaire were distributed among 100 residents. Ultimately, 60 responses were collected, and after removing incomplete entries, 48 valid questionnaires were analyzed using SPSS software. The findings indicate that the average scores for satisfaction and comfort with the amount of natural light in the living room and bedroom are higher among residents of south-facing units compared to those in north-facing units. This difference is statistically significant in the living room (p = 0.002), while in the bedroom, the difference shows a tendency toward significance (p = 0.067). Furthermore, results reveal that the average scores of positive affect are higher among residents of south-facing units than those living in north-lit units. Finally, based on the study results, a set of design strategies was proposed to optimize the use of natural light in residential spaces. These strategies include various approaches for configuring the position and size of windows, appropriate unit orientation, and improved interior spatial design to enhance access to daylight. These recommendations can serve as a basis for designing healthier and more effective residential environments that respond to the psychological needs of their occupants.
كليدواژه هاي فارسي
مسكن سالم , سلامت روان , نور طبيعي , جهتگيري , جبهه نورگيري
كليدواژه هاي لاتين
Healthy Housing , mental health , Natural light , orientation , Light exposure direction
Author
Zahra Azizkhani
SuperVisor
Dr. Sahragard Monfared- Dr. Yazdanfar