94

94

جهاني شدن اقتصاد و اثرات آن بر توسعه نا متوازن كلانشهرها (مطالعه تطبيقي تهران با كلانشهر هاي منتخب )

كارشناسي ارشد

صنايع - مديريت اجرايي

شهريور ماه 1392

شهريور ماه 1392

دكتر سيامك نوري

چكيده جهاني شدن اقتصاد واقعيت زندگي معاصر است.گردش جهاني سرمايه،كالاو اطلاعات به عنوان مهمترين عوامل توليد و نيروهاي جها ني شدن صورت بندي جديدي از روابط اقتصادي، اجتماعي و فضايي را شكل داده است. در اين ميان ظهور شهرهاي جهاني به عنوان مراكز اصلي استقرار كاركردهاي نوين و اتصال و پيوند اقتصاد ملي به اقتصاد جهاني از مهمترين پيامدهاي فضايي جهاني شدن مي باشد. اين مراكز علاوه بر كمك به استقرار و بالندگي تجديد ساختارهاي اقتصادي-اجتماعي ناشي از جهاني شدن، زمينه پويايي اقتصادي وكاركردي بستر هاي محلي، منطقه اي و حتي ملي را فراهم مي كنند. اين به آن مفهوم است كه شهرها به ويژه مناطق كلا نشهري براي رسيدن به رشد و توسعه اقتصادي نيازمند برقراري پيوندها و تعاملات مثبت با تحولات جهاني شدن و الزامات ناشي از آن هستند. استدلال بر اين است كه يكي از عوامل عقب ماندگي منطقه كلا نشهري تهران در دو دهه اخير نبود ارتباط و تعامل مثبت با جهاني شدن و شبكه شهرهاي جهاني بوده است. از اين رو تحقيق حاضر، جايگاه منطقه كلانشهري تهران را بر مبناي شاخص هاي جهاني شدن اقتصاد و شهرهاي جهاني مورد ارزيابي قرار داده است. نتايج تحقيق نشان مي دهد كه منطقه كلا نشهري تهران هنوز وارد فرايند جهاني شدن اقتصاد نشده و خارج ازشبكه شهرهاي جهاني قرار دارد، به طوريكه بررسي شاخص ميزان سرمايه گذاري مستقيم خارجي و حجم تجارت خارجي به عنوان دو مؤلفه اصلي جهاني شدن اقتصاد و مقايسه تطبيقي آن با برخي از مناطق كلانشهري نشان دهنده سهم ضعيف منطقه كلانشهري تهران بوده است. واژه‌هاي كليدي: جهاني شدن اقتصاد، شهرهاي جهاني، توسعه نا متوازن ، منطقه كلانشهري تهران