8808

مدلسازي بهره‌وري ملي با رويكرد پويايي‌شناسي سيستم

كارشناسي

مهندسي صنايع

1402

دكتر ميرسامان پيشوايي

دكتر سعيد شوال پور

1402/08/06

مهندسي صنايع

National Productivity Modelling by system dynamics approach

در جهان امروز كه تقاضا به شدت در حال افزايش بوده و منابع در دسترس بشر و به تبع آن، منابع هر كشور از محدوديت خاص خود پيروي مي‌كند؛ افزايش بهره‌وري به عنوان يك ضرورت اساسي براي ارتقاي كيفيت زندگي افراد، اهميت بيشتري پيدا مي‌كند. به همين دليل، نه تنها در كشورهاي پيشرفته بلكه در كشورهاي در حال توسعه نيز همواره، يكي از دغدغه‌هاي اصلي سياست‌گذاران اقتصادي، افزايش بهره‌وري محسوب مي‌شود. بهره‌وري، از مهم‌ترين عوامل تاثيرگذار بر توليد ناخالص داخلي و رشد اقتصادي يك كشور به حساب آمده و سياست‌گذاري درست در جهت افزايش بهره‌وري و استفاده بهينه از منابع، از اهميت بالايي برخوردار است. در پژوهش پيش‌رو، به شناسايي عوامل اقتصادي تاثيرگذار بر بهره‌وري، بررسي روند تغييرات هر يك و تاثير متقابل آن بر ديگر شاخص‌ها، پرداخته شده‌است. نتايج مدل، حاكي از وضعيت نامناسب مديريت منابع و هدررفت سرمايه‌ي كشور مي‌باشد. دولت، به عنوان قدرتمندترين بازيگر اقتصادي در ايران، تاثير به‌سزايي بر شرايط اقتصادي كشور دارد. به منظور جبران كسري بودجه دولت، كه عموما به دليل زيادبودن مخارج جاري دولت نسبت به درآمد وي، ايجاد مي‌شود؛ با افزايش نقدينگي، جبران شده و سبب افزايش تورم، در كشور مي‌شود. تورم بالا، آثار سوء بسياري بر اقتصاد كشور داشته و مي‌تواند سدي بزرگ بر راه رشد اقتصادي كشور به حساب آيد. كنترل كسري بودجه، افزايش سهم مخارج عمراني در مخارج دولت و كاهش وابستگي اقتصاد كشور به منابع نفتي، سبب بهبود شرايط اقتصادي كشور شده و نوسانات درآمد ناخالص داخلي ناشي از سياست‌هاي خارجي را كاهش مي-دهد. به دليل پيچيدگي سيستم مورد بحث، اين مدل‌سازي با رويكرد پويايي‌شناسي سيستم در نرم‌افزار ونسيم، با استفاده از آمارهاي منتشرشده توسط بانك مركزي و مركز آمار ايران در سال‌هاي 1390 الي 1399 با سال پايه‌ي 1390، انجام گرديده‌است.

پويايي‌شناسي سيستم , بهره‌وري كل عوامل توليد , رشد اقتصادي , توليد ناخالص داخلي , نقدينگي , تشكيل سرمايه , نيروي كار