9830

طراحي ايستگاه كار جوشكاري در كارگاه هاي اموزشي دانشگاهي

كارشناسي

طراحي صنعتي

1404

دكتر حسن صادقي نائيني

1404/07/16

معماري و شهرسازي

Design of a Welding Workstation in University Educational Workshops

ايستگاه‌هاي كار جوشكاري در دانشگاه‌ها به دليل كمبود ملاحظات ارگونوميكي، اغلب منجر به بروز ناراحتي‌ها و اختلالات اسكلتي–عضلاني در دانشجويان مي‌شوند. ارگونومي به‌عنوان علمي ميان‌رشته‌اي، با هدف انطباق شرايط كار با قابليت‌ها و محدوديت‌هاي انساني، مي‌تواند نقش مؤثري در پيشگيري از آسيب‌هاي جسماني و ارتقاي بهره‌وري ايفا كند. پژوهش حاضر با هدف طراحي يك ايستگاه كار ارگونوميك ويژه جوشكاري در كارگاه‌هاي آموزشي دانشگاهي انجام شده است. در اين پروژه، ضمن بررسي تاريخچه آموزش و ايستگاه‌هاي كار جوشكاري، مباني نظري ارگونومي و اهميت آن در محيط‌هاي پرخطر صنعتي مرور شد. روش تحقيق مبتني بر مدل الماس دوقلو و رويكرد تفكر طراحي بوده و ابزارهايي همچون پرسشنامه نورديك، مصاحبه، روش AHP و ارزيابي‌هاي ارگونوميك( RULA، OWAS، QEC) به‌كار گرفته شدند. نتايج تحليل‌ها نشان داد كه ايستگاه‌هاي موجود داراي ريسك بالاي ارگونوميك هستند و بيشترين فشار بر اندام فوقاني، ستون فقرات و اندام تحتاني وارد مي‌شود. با بازطراحي ميز و صندلي جوشكاري بر اساس داده‌هاي آنتروپومتريك، نيازهاي آموزشي و الزامات ايمني، طرح نهايي موفق شد سطح ريسك رولا را از 7 به 3 كاهش دهد. همچنين، ملاحظات زيبايي‌شناختي و نشانه‌گذاري ايمني مطابق با استاندارد ISO 7010 در طراحي لحاظ شد تا ضمن ايجاد انگيزه و ارتقاي فرهنگ ايمني، محيطي كارآمد و جذاب براي يادگيري فراهم شود. اين پژوهش نشان مي‌دهد كه بازطراحي ايستگاه‌هاي آموزشي نه‌تنها مانع از بروز صدمات شغلي مي‌شود، بلكه موجب بهبود كيفيت آموزش، افزايش تمركز دانشجويان و ارتقاي بهره‌وري آموزشي خواهد شد.

ارگونومي، جوشكاري، ايستگاه كار، اختلالات اسكلتي–عضلاني، آموزش، طراحي صنعتي.