11547

بررسي معيارهاي عملكردي، انواع هزينه‌ها و منافع سيستم حمل‌ونقل و اندازه‌گيري آنها در فرآيند ارزيابي سيستم حمل‌ونقل

1398

دكتر شهريار افندي‌زاده

سيستم‌هاي حمل‌ونقلي براي پاسخگويي به تقاضاي روزافزون جوامع، همواره در حال توسعه هستند كه متناسب با آن بر محيط پيرامون خود تأثيرات مختلف اقتصادي، اجتماعي و زيست‌محيطي(منافع و هزينه‌ها) دارند كه براي ارزيابي سيستم‌هاي حمل‌ونقلي، شناسايي و بررسي كردن اين تأثيرات ضروري است. اهداف سيستم حمل‌ونقل به دو دسته اهداف كلان و اهداف خرد تقسيم مي‌شوند كه اين اهداف در راستاي هم قرار داشته و يك سلسله مراتب را تشكيل مي‌دهند. اهداف كلان مانند بهره‌وري، كارايي و عدالت اجتماعي به گونه‌اي تعريف مي‌شوند كه علاوه بر درنظر گرفتن اهداف خرد سيستم مانند دسترسي و جابه‌جايي؛ نقطه‌نظرهاي ديگري از سيستم مانند كاربران، غيركاربران و دولت را نيز پوشش دهند. شناسايي اهداف كلان و خرد سيستم حمل‌ونقل يك پيش‌نياز كليدي براي ايجاد معيارهاي عملكردي و ارزيابي سيستم است. مي‌توان گفت هر معيار عملكردي يك هدف خرد است كه در شرايط اندازه‌گيري بيان شده است. به عبارت ديگر معيارهاي عملكردي، اندازه‌گيري دوره‌اي پيشرفت به سوي اهداف كوتاه‌مدت و بلندمدت و گزارش نتايج به تصميم‌گيرندگان در تلاش براي بهبود عملكرد برنامه‌هاي سيستم هستند. منافع و هزينه‌ها در سيستم حمل‌ونقل براي بخش‌هاي مختلف جامعه مانند شركت‌هاي حمل‌ونقلي، كاربران سيستم و جامعه تعريف مي‌شوند كه تجزيه‌وتحليل اين منافع و هزينه‌ها يكي از جنبه‌هاي كليدي ارزيابي سيستم‌هاي حمل‌ونقلي است. براي بهبود و حل مسائل حمل‌ونقلي، گزينه‌هاي گوناگوني پيش‌روي كارشناسان قرار دارد كه بايد به شيوه‌اي متناسب، نسبت به هم سنجيده شوند و برتري‌ها و كاستي‌هاي هركدام در چارچوبي منطقي، قابل‌قبول و ساده جهت فهم تصميم‌گيران، ارزيابي شود و بهترين گزينه از ميان آنها برگزيده شود. متناسب با انواع منافع و هزينه‌هاي درنظر گرفته‌شده براي سيستم‌هاي حمل‌ونقلي، به ‌منظور ارزيابي پروژه‌ها از روش‌هاي مختلفي مانند روش‌هاي تحليل منافع - هزينه‌ها، تجزيه‌وتحليل هزينه كل، تحليل كارايي هزينه و روش تحليل چندمعياري استفاده مي‌شود.

12/14/2020 12:00:00 AM

77219

1401/09/28