11635

بررسي و پايش وضعيت تراكشن موتورهاي الكتريكي در صنعت حمل و نقل ريلي

1398

دكتر سيد سعيد فاضل

دكتر سيد محمد موسوي گزافرودي

پيشينه استفاده از موتورهاي الكتريكي در صنعت حمل و نقل ريلي به بيش از 100 سال ميرسد. موتورهاي الكتريكي مهمترين بخش و اصلي ترين مصرف كننده انرژي در قطارها مي باشند. بنابراين هرگونه بهبود در عملكرد و ويژگي هاي موتورهاي الكتريكي تاثيري مستقيم و قابل توجهي بر روي كارايي قطار مربوطه خواهد داشت. از اين رو همواره تلاش براي بهينه سازي تلفات، هزينه، وزن، ابعاد و عملكرد موتورهاي الكتريكي مورد استفاده در سيستم رانش قطارها از اهميت ويژه اي برخوردار بوده است. موتورهاي جريان مستقيم نخستين موتورهاي مورد استفاده در قطارها بوده اند. اما به دليل معايب قابل توجه اين موتورهاي الكتريكي از جمله وجود جاروبك و هزينه تعمير و نگهداري بالا، در ادامه موتورهاي القايي تبديل به پركاربردترين موتورهاي الكتريكي در سيستم رانش قطارها شدند. از اوايل دهه هشتاد ميلادي با توسعه ادوات نيمه هادي و پيشرفت هاي زياد در زمينه الكترونيك قدرت و درايو موتورهاي الكتريكي، استفاده از موتورهاي الكتريكي سنكرون، به عنوان يك جايگزين مناسب براي موتورهاي القايي، در سيستم رانش قطارهاي برقي مطرح گرديد. امروزه موتورهاي الكتريكي سنكرون جديدترين نسل از موتورهاي الكتريكي قابل استفاده در صنعت حمل و نقل ريلي مي باشند. كه زمينه ارتقا هر چه بيشتر عملكرد قطارها را فراهم ميكند. موتور الكتريكي شامل قطعات مكانيكي و الكتريكي بسياري از جمله : سيم پيچي روتور و استاتور، آهنرباي روتور، بلبرينگ، جعبه دنده و... مي باشد. با توجه به محيط هاي صنعتي، هر بخشي از موتورهاي الكتريكي بطور بالقوه در معرض وقوع خطر ناگهاني و ايجاد اشكال در بخش هاي مكانيكي و الكتريكي است. با وجود اينكه موتور الكتريكي يك ماشين دوار بسيار قابل اعتماد محسوب ميشود اما وقوع خطاهاي غير منتظره اجتناب ناپذير مي باشد مانند خرابي هاي بلبرينگ، شكستگي ميله روتور و .... به دليل وقوع اين خطاها هر صنعت ممكن است با يك خرابي غير منتظره روبه‌رو شودكه به نوبه خود بر كيفيت توليد و ياراندمان يا كاركرد آن تاثير بگذارد و حتي گاهي به قيمت جان انسان ها تمام ميشود. از اين رو همواره بايد به دنبال مكانيزمي باشيم كه از وقوع اين خرابي ها جلوگيري كند. هدف از يك سيستم حفاظتي مرسوم جداكردن بخش معيوب است. نظارت بر وضعيت نقش اساسي در تعيين خطا را دارد. پايش وضعيت يكي از اين اقدامات است كه در واقع قبل از هر كاري هشدار ميدهد كه عيب ميتواند به صورت فيريكي رخ دهد و يا در مرحله اوليه خود است و خاموش شدن ايمن تجهيزات را تسهيل ميكند. پايش وضعيت براي افزايش طول عمر و كاهش خرابي هاي داخلي و بيروني استفاده مي شود و براي جلوگيري از خرابي هاي غيرمنتظره و به حداقل رساندن خرابي‌هاي برنامه‌ريزي شده لازم است.

10/18/2022 12:00:00 AM

77473

1401/10/19

تراكشن موتورهاي الكتريكي , موتورهاي القايي , خطاهاي موتور , پايش وضعيت