16552

تأثير هوش مصنوعي بر ايمني و مديريت ريسك در پروژه‌هاي ساختماني

1403

دكتر حسن ملك تبار

با گسترش سريع فناوري‌هاي هوش مصنوعي در دهه اخير، نقش اين فناوري‌ها در بهبود ايمني و كاهش ريسك در پروژه‌هاي ساختماني مورد توجه قرار گرفته است. در مطالعه حاضر، يك مرور نظام‌مند ادبيات درباره تأثير هوش مصنوعي بر ايمني و مديريت ريسك در پروژه‌هاي ساختماني انجام شده است. يافته‌هاي مطالعات مورد بررسي در اين مرور بر اساس سه حوزه كاربردي طبقه‌بندي شده‌اند: كاربردهاي مبتني بر متن (شامل پردازش زبان طبيعي، تحليل خودكار گزارش‌هاي حادثه و مدل‌هاي زباني بزرگ)، كاربردهاي مبتني بر تصوير (شامل بينايي ماشين، تشخيص اشياء و پايش تصويري بلادرنگ) و كاربردهاي مبتني بر صوت (شامل تحليل گفتار در محل كار، هشدارهاي صوتي هوشمند و تعاملات صوتي با سيستم‌هاي ايمني). هدف اصلي اين مطالعه شناسايي كاربردها، دستاوردها و چالش‌هاي روش‌هاي مبتني بر هوش مصنوعي در ارتقاي ايمني و كاهش ريسك در پروژه‌هاي ساختماني و ارائه چشم‌اندازي از روندهاي آتي تحقيقات در اين حوزه است. اهميت موضوع از آن رو است كه صنعت ساختمان به علت ماهيت پرخطر خود همواره در معرض حوادث و خطرات جدي بوده و فناوري‌هاي نوين هوش مصنوعي با توانايي‌هاي پيش‌بيني و پيشگيري از مخاطرات، اين پتانسيل را دارند كه به طور چشمگير ايمني و كارآمدي مديريت ريسك را بهبود بخشند. بررسي ادبيات نشان مي‌دهد كه سيستم‌هاي مبتني بر متن توانايي بالايي در تجزيه و تحليل گزارش‌هاي حادثه و استخراج دانش ايمني دارند؛ روش‌هاي بينايي ماشين با تشخيص به‌موقع خطرات محيطي و نظارت بلادرنگ بر شرايط ايمني، نقش مؤثري در ارتقاي ايمني كارگران ايفا مي‌كنند؛ و فناوري‌هاي صوتي مانند تحليل گفتار و هشدارهاي صوتي هوشمند در بهبود ارتباطات ايمني در محل كار مؤثرند. نتيجه‌گيري كلي آن است كه ادغام اين حوزه‌هاي فناوري مي‌تواند منجر به ارتقاي چشمگير ايمني و كارآمدي مديريت ريسك در پروژه‌هاي ساختماني شود؛ با اين حال، محدوديت‌هايي نظير كمبود داده‌هاي باكيفيت و ملاحظات اخلاقي چالش‌هاي مهمي هستند كه نيازمند پژوهش‌هاي تكميلي هستند.

11/18/2025 12:00:00 AM

88909

1404/09/07