16840

مطالعه روش هاي ساخت و كاربرد غشاهاي پليمري به منظور تصفيه پساب هاي دارويي

1403

دكتر احمد رهبر كليشمي

پساب‌هاي دارويي يكي از منابع آلاينده‌هاي نوظهورند كه شامل تركيبات فعال دارويي، متابوليت‌ها، حلال‌ها و مواد جانبي توليد دارو هستند و حتي در غلظت‌هاي پايين، اثرات زيست‌محيطي و بهداشتي جدي دارند. اين پژوهش به بررسي ساخت، بهبود و كاربرد غشاهاي پليمري براي تصفيه پساب‌هاي دارويي مي‌پردازد. فصل نخست به تركيب، ويژگي‌هاي فيزيكي و شيميايي پساب‌ها و پارامترهاي سنجش كيفيت مانند جامدات معلق كل ، TDS، pH، EC، COD، BOD و TOC مي‌پردازد. پساب دارويي به علت مقاومت بالاي تركيبات، تشكيل محصولات تجزيه و اثر تركيب‌هاي هم‌زمان، حذف‌پذيري دشواري دارد. در فصل دوم، ضرورت پيش‌تصفيه براي كاهش رسوب گذاري و افزايش راندمان غشا بررسي مي‌شود. روش‌هاي پيش‌تصفيه شامل آشغال‌گيري، انعقاد–لخته‌سازي، فيلتراسيون شني و جذب سطحي با كربن فعال هستند. در فصل سوم، فناوري‌هاي غشايي مانند ميكروفيلتراسيون، اولترافيلتراسيون، نانوفيلتراسيون و اسمز معكوس معرفي و مقايسه شده‌اند. غشاهاي پليمري پركاربرد از جنس پلي‌سولفون، پلي‌وينيليدن‌فلورايد و پلي‌آميد بوده و قابليت اصلاح سطح دارند. اصلاح سطح با روش‌هايي نظير پلاسما، گرافت پليمريزاسيون و افزودن نانوذرات باعث افزايش آب‌دوستي و كاهش رسوب‌گيري مي‌شود. عمليات پلاسما با گازهايي چون O₂، N₂ و CO₂ باعث ايجاد گروه‌هاي عاملي و بهبود خاصيت ضد‌رسوب گذاري غشاها مي‌گردد. افزودن نانوذراتي مانند گرافن اكسيد يا TiO₂ نيز عملكرد جداسازي و پايداري طولاني‌مدت غشا را افزايش مي‌دهد.چالش‌هايي مانند رسوب گذاري، هزينه بالا و كاهش تدريجي خواص سطحي پس از اصلاح وجود دارد. مقايسه روش‌هاي متداول با فناوري‌هاي غشايي نشان مي‌دهد غشاها بازيافت آب را با كارايي بيشتر ممكن مي‌سازند. در پايان، چشم‌انداز آينده پژوهش بر طراحي غشاهاي نانوساختار و هوشمند با انتخاب‌پذيري بالا براي داروها تأكيد دارد. اين فناوري‌ها ضمن حفاظت از محيط زيست، سلامت انسان و منابع آب، راهكاري پايدار براي مديريت پساب دارويي ارائه مي‌دهند. به‌طور كلي، تركيب پيش‌تصفيه مؤثر و غشاهاي اصلاح‌شده پليمري، رويكردي كليدي در تصفيه نوين پساب‌هاي دارويي است.

12/29/2025 12:00:00 AM

89707

1404/11/21