10993

10993

بررسي تأثير كارسرد و عمليات حرارتي بر روي رفتار آلياژ حافظه دار NiTi

كارشناسي ارشد

مهندسي مواد - شناسايي و انتخاب مواد فلزي

دي ماه 1391

دي ماه 1391

ابوطالبي - صالحي

دكتر سيّد مهدي عبّاسي

چكيده آلياژهاي حافظه‌دار NiTi جزو مهم‌ترين آلياژهايي هستند كه خواص حافظه‌داري و سوپرالاستيسيته بسيار مطلوبي را از خود نشان مي‌دهند. هدف از پژوهش حاضر، بررسي تأثير عمليات ترمومكانيكي بر روي رفتار سوپرالاستيسيته آلياژ Ti-51.5at%Ni و تبلور مجدد آلياژ Ti-50.2at%Ni است. به اين منظور بر روي اين دو آلياژ، مقادير مختلفي از نوردسرد اعمال گرديد و عمليات حرارتي به مدت 1 ساعت در محدوده دمايي 300 تا 700 درجه سانتي‌گراد صورت گرفت. سپس آزمايش هاي سختي سنجي، آناليز حرارتي و كشش بر روي نمونه ها انجام شد. آناليز حرارتي آلياژ Ti-51.5%atNi محلول سازي شده در دماي 950 درجه سانتي‌گراد، هيچ پيك استحاله‌اي را نشان نداد كه حاكي از اين است كه دماهاي استحاله بسيار پايين تر از دماي اتاق بوده و آلياژ مذكور خاصيت سوپرالاستيسيته را در اين حالت از خود نشان نمي‌دهد. نتايج حاصله مشخص نمود كه نمونه هاي پيرسازي شده بين 400 تا 550 درجه سانتي‌گراد بهترين پتانسيل را براي خاصيت سوپرالاستيسيته دارند. اعمال كارسرد قبل از عمليات حرارتي تأثير قابل توجهي بر روي خاصيت سوپرالاستيسيته گذاشت و نمونه‌هاي عمليات حرارتي شده در دماهاي 300 تا 700 درجه سانتي‌گراد خاصيت سوپرالاستيسيته را از خود نشان دادند. براي آلياژ نوردسرد وآنيل شده Ti-50.2%atNi، نتايج حاصل از سختي سنجي، آناليز حرارتي و آزمايش كشش نشان داد كه دماهاي نزديك به 600 درجه سانتي‌گراد را مي‌توان به عنوان محدوده دمايي بهينه جهت عمليات آنيل بعد از كارسرد پيشنهاد نمود. واژه‌هاي كليدي: آلياژهاي NiTi، كارسرد، عمليات حرارتي، سوپرالاستيسيته، تبلورمجدد.