11677

11677

ارزيابي پتانسيل آسيب پذيري آلودگي آب هاي زيرزميني به روش SINTACS و DRASTIC با استفاده از GIS و تحليل حساسيت پارامترهاي كاربردي آن(مطالعه موردي دشت رخ)

كارشناسي ارشد

عمران - آب

ارديبهشت 1392

ارديبهشت 1392

دكترعباس قاهري

چكيده بدون شك دسترسي به منابع طبيعي سالم، مهمترين نياز بشر بوده و اين نياز در عصر حاضر و در مناطقي كه از خشكسالي رنج مي برند در زمينه دسترسي به منابع آبي زيرزميني نمود بيشتري پيدا كرده است. به اين ترتيب، حفظ آبخوان ها از لحاظ كمي و كيفي و بهره برداري اصولي از آن ها توجه بيش از پيش را طلب مي كند. لزوم پهنه بندي حوزه بر اساس پتانسيل آسيب پذيري و تعيين نواحي مستعد آلودگي در آن ها در جهت حفظ و احياي آب هاي زيرزميني در حال حاضر احساس مي شود. به كمك نقشه هاي پهنه بندي مي توان در راستاي حفظ كيفيت آب هاي زيرزميني و تغيير كاربري اراضي نواحي مختلف حوزه گام هاي مثبتي برداشت. در تحقيق حاضر كه بر روي دشت رخ واقع در استان خراسان رضوي صورت گرفته است، عرصه دشت از لحاظ پتانسيل آسيب پذيري به كمك روش هاي SINTACS، DRASTIC و GOD پهنه بندي شده است. در روش SINTACS حدود 43 درصد از مساحت حوزه در كلاس آسيب پذيري با خطر كم به عنوان كلاس غالب حوزه قرار گرفت و 25/0 درصد حوزه در كلاس خطرپذيري زياد جاي گرفت. در روش DRASTIC در دو حالت طبيعي و كشاورزي به طور ميانگين حدود نيمي از حوزه در محدوده بدون خطر قرار گرفت و 37 درصد داراي آسيب پذيري كم تعيين شد. بر اساس شاخص GOD بيش از نيمي از حوزه پتانسيل آسيب پذيري خيلي كم و حدود 40 درصد داراي پتانسيل كم مي باشد. با استفاده از تكنيك هاي GIS تحليل حساسيت پارامترهاي دخيل در آسيب پذيري بررسي گرديد و مشخص شد در شاخص SINTACS در منطقه مورد مطالعه پارامتر توپوگرافي حساسيت بيشتري از خود نشان مي دهد و در شاخص DRASTIC پارامتر تغذيه خالص داراي حساسيت بالايي است. درانتها مشخص مي گردد كه نواحي جنوبي و شرقي منطقه نسبت به ديگر نواحي آسيب پذيري بالاتري دارند كه مي توان با تمهيداتي همچون عدم تخليه پساب در منطقه يا تغيير كاربري نواحي مزبور از آلودگي بيش از پيش آن جلوگيري كرد. واژه‌هاي كليدي: آسيب پذيري آبخوان، سيستم اطلاعات جغرافيايي (GIS)، SINTACS، تحليل حساسيت