12382

12382

مدلسازي رفتار تغييرخط رانندگان در آزادراه‌هاي تهران

كارشناسي ارشد

عمران - برنامه‌ريزي حمل‌ و نقل شهري

تابستان1391

تابستان1391

دكتر افشين شريعت مهيمني

چكيده استفاده از نرم‌افزارهايشبيه‌سازجهت تحليل و بررسي گزينه‌ها و راهكارهاي مختلف مديريت ترافيك روز به روز در حال افزايش است. دقت مدل‌هايشبيه‌سازي شده وابسته به دقت مدل‌هاي رفتاري بكار رفته در اين نرم‌افزارهاست. پارامترهاي رفتاري اين نرم‌افزارها با توجه به شرايط و رفتارهاي ترافيكي خاصي تعيين مي‌شود. به منظور افزايش دقت شبيه‌سازي‌هاي صورت گرفته با استفاده از اين نرم‌افزارها در كشورمان ايران، علاوه بر تعيين روش‌هاي مناسب در كاليبره نمودن پارامترهاي موجود در نرم‌افزارشبيه‌ساز، بررسي و بازنگري در مدل‌هاي رفتاري به منظور استفاده از مدل‌هاي رفتاري متناسب با شرايط و رفتارهاي ترافيكي در كشور ضروريست.از جمله اين مدل‌هاي رفتاري،مدل‌تغيير خط عبوري است. مدل‌هايتوسعه‌يافته فعلي يك ساختار دو سطحي انتخاب خط عبوري هدف و به دنبال آن قبول فرصت را جهت توصيف رفتار تغيير خط عبوري رانندگان در نظر مي‌گيرند. در اين مدل‌ها مانور تغيير خط به صورت يك فرآيند لحظه‌اي كه آغاز و كامل شدن آن در لحظه زماني يكساني صورت مي‌پذيرد، در نظر گرفته مي‌شود. درحالي‌كه در واقعيت تغيير خط عبوري فرآيندي پيوسته با متوسط دوره زماني در حدود 3 تا 6 ثانيه است. اين مسئله به ويژه در شرايط ترافيكي با تراكم پايين كه در آن سرفاصله خودروها زياد بوده و دوره زماني تغيير خط با توجه به فرصت زياد در دسترس طولاني مي‌باشد، حائز اهميت است. در اين پژوهش ضمن مروري بر تحقيقات صورت گرفته در ارتباط با مدل‌هاي تغيير خط و بيان نقاط ضعف و قوت هر يك از اين مدل‌ها، مدلي جهت در نظر گيري دوره زماني اجراي مانور تغيير خط در فرآيند تصميم‌گيري انجام مانور تغيير خط، ارائه‌شده است.به اين منظور،ابتدا داده‌هاي خط سير خودروهاي در حال حركت در يك مقطع بزرگراهيبا استفاده از روش رگرسيون محلي اصلاح شد. سپس بر اساس داده‌هاياصلاح‌شده پارامترهاي مدل با استفاده از برآوردگر حداكثر درستنمايي برآورد گرديد. نتايج حاصل نشان مي‌دهد كه مدل معرفي‌شده نسبت به مدل‌هاي فعلي فرآيند تغيير خط را بهتر نشان مي‌دهد. واژه‌هاي كليدي:شبيه‌سازي ريزنگر،تغيير خط عبوري،دوره زماني شبيه‌سازي،نظريه انتخاب، دادهاي خط سير، رگرسيون محلي، حداكثر درستنمايي