15759

15759

ارائه مدل چندهدفه مكان يابي تسهيلات بحران با درنظر گرفتن قابليت اطمينان تحت شرايط عدم قطعيت (مطالعه موردي: زلزله در شهر تهران)

كارشناسي ارشد

سيستم هاي اقتصادي-اجتماعي

اسفندماه 1394

اسفندماه 1394

دكتر محمدعلي شفيعا

دكتر سعيد يعقوبي

صنايع

چكيده معمولا هنگامي كه حوادث طبيعي رخ مي¬دهد، نياز افراد آسيب¬ديده براي كالاهاي امداد در مناطق حادثه¬ديده، باعث تشديد بحران مي¬شود، بنابراين مكان¬يابي مراكز توزيع و تخصيص نقاط تقاضا به اين مراكز، از مسائل مهم در مديريت بحران است، زيرا باعث كاهش زمان امدادرساني و آسيب¬هاي ناشي از بحران مي¬شود. در اين رساله سه مدل مكان¬يابي توسعه داده شده است كه مدل اول پايه¬اي براي مدل¬هاي بعدي مي¬باشد. ابتدا، يك مدل مكان¬يابي-تخصيص تسهيلات بحران با هدف كاهش هزينه¬ها¬در شرايط عدم قطعيت تا 72 ساعت پس از آغاز بحران پيشنهاد شده، بطوري¬كه اين مدل با درنظرگرفتن تقاضاي كوتاه مدت و وابسته به زمان ، انبارهاي تاسيس شده را به نقاط آسيب طبق سناريوهاي مختلف و به صورت پويا تخصيص مي-دهد. براي افزايش قابليت اطمينان، انبارها در دو نوع مطمئن و نامطمئن و همچنين انبارهاي پشتيبان براي احداث به همراه احتمال خرابي تسهيلات و مسيرها، در نظر گرفته شده است. در مسئله دوم، با توسعه مدل اول يك مدل چند هدفه مكان¬يابي انبارهاي توزيع، با هدف كاهش هزينه و افزايش قابليت اطمينانپيشنهاد شده است. اين مدل با در نظر گرفتن تقاضا به شكل پويا و غيرقطعي، انبارهاي اوليه و پشتيبان را مكان¬يابي كرده و نقاط آسيب¬ديده را به اين تسهيلات تخصيص مي¬دهد. قابليت اطمينان به صورت انبارهاي پشتيبان، احتمال خرابي مسيرها و انبارها و همچنين در قالب يك هدف جداگانه جهت افزايش پاسخ به تقاضا در نظر گرفته شده است.همچنين عدم قطعيت به شكل سناريو ديده شده و تخصيص انبارهاي احداث شده، بر پايه¬ي سناريوهاي مختلف صورت گرفته است. سپس مسئله خطي سازي شده و از روش¬هاي ترابي و هسيني، اكتساب آرماني و روش دقيق جهت حل آن استفاده شده است. در مسئله سوم، يك مدل چند هدفه مكان¬يابي-تخصيص تسهيلات بحران با در نظر گرفتن پارامترهاي فازي و تقاضاي پويا جهت مكان¬يابي انبارهاي اوليه و پشتيبان، ارائه شده است. اهداف اين مدل شامل حداقل كردن هزينه¬هاي احداث انبارها و حمل كالاي امدادي و همچنين حداقل سازي زمان كلي حمل مي¬باشد. اين مدل علاوه بر مكان انبارها، ظرفيت بهينه هر انبار و هزينه ساخت آنها را نيز تعيين مي كند. مسئله ابتدا قطعي و سپس خطي سازي شده وبا استفاده از رويكرد ترابي و هسيني، اكتساب آرماني و روش دقيق حل شده است. جهت ارزيابي و اعتبارسنجي مدل¬هاي پيشنهادي، زلزله در شهر تهران به عنوان مطالعه موردي انتخاب شده است. نتايج محاسباتي نشان مي¬دهد با بكارگيري مدل جهت مكان يابي و تخصيص انبارهاي اوليه و پشتيبان، مي¬توان با كاهش هزينه¬ها، به قابليت اطمينان بالايي دست يافته و تقاضاي پاسخ داده شده را افزايش داد كه اين مسئله در مديريت بحران بسيار حائز اهميت است. واژه‌هاي كليدي:قابليت اطمينان، عدم قطعيت، زلزله تهران، مكان¬يابي-تخصيص، لجستيك بحران