18143

18143

بازآفريني محله‌ي هفت‌چنار تهران بارويكرد ساخت مكان

كارشناسي ارشد

طراحي شهري

شهريور 1396

دكتر سيدعبدالهادي دانشپور

معماري و شهرسازي

در كشور ما مساحت بسيار زيادي از شهرهايمان را بافت‌هاي فرسوده تشكيل داده است. اين بافت‌ها عموماً به دلايل اقتصادي از گستره حيات شهري خارج شده و روز به روز بر معضلات آنها افزوده مي‌شود. از سويي اين كاهش كيفيت به از بين رفتن تعلق‌خاطر ساكنين افزوده و خروج روزافزون ساكنين اصيل از بافت را منجر مي‌شود و علاوه بر آن فرسودگي كالبدي، تخريب‌ها و نوسازي‌هاي بي‌قاعده به زدوده شدن هرچه بيشتر خاطرات جمعي و از بين رفتن سرزندگي و نشاط بافت دامن مي‌زند. محله به عنوان واحد كوچك تقسيمات شهري اولين مأمن اجتماعات و روابط اجتماعي بوده و اولين فضايي است كه كودكان بعد از خانه با آن آشنا مي‌شوند و خو مي‌گيرند. همچنين افراد با توجه به ادراكشان نسبت به اين محيط به آن احساس تعلق پيدا مي‌كنند. اين در حالي است كه امروزه از نقش محله‌ها در توسعه‌هاي شهري كاسته شده است. ازاين‌رو ساخت مكان به معناي كشف و تقويت پتانسيل‌هاي فضاي شهري، يكي از راه‌ها و ابزارهاي ايجاد احساس تعلق‌خاطر است كه براي بازآفريني محله هفت‌چنار نيز بكار گرفته شده است. چرا كه خاستگاه اصلي حرفه طراحي شهري، ايجاد مكان و ارتقاي كيفيت اين فضاها در سطح شهر بوده و يكي از مهم‌ترين قلمروهاي مكان، محله‌هاي مسكوني هستند. در اين پژوهش ابتدا به ادبيات موضوعات محله، مكان و بازآفريني پرداخته شده سپس نمونه‌هاي داخلي و خارجي بررسي مي‌شود و چارچوب نظري براي ساخت مكان در محله هفت‌چنار شامل مؤلفه‌ها و شاخص‌ها بيان مي‌گردد. در ادامه و در فصل روش‌شناسي، ابزار، روش‌ها و تكنيك‌هاي طراحي شهري كه در هر بخش مورداستفاده قرار گرفته‌اند شامل شرح داده مي‌شود. در فصل بعد محله‌ي هفت‌چنار بوسيله ابزارهايي نظير پرسشنامه، مشاهده و عكس‌برداري اسناد فرداست، تحليل چيدمان فضا و swot مورد شناخت و تحليل قرار گرفته و با استفاده از سنجه‌هاي استخراج شده در فصل 2 مورد ارزيابي قرار مي‌گيرد. از جمله متغيرهاي تأثيرگذار بر ساخت مكان و به خصوص افزايش تعلق‌خاطر به محله كه در مباني نظري و شناخت به دست آمد، مي‌توان به وجود مرزهايي براي ايجاد حس درون بودن و وجود عرصه‌هايي براي امكان حضور و مشاركت در بطن جامعه اشاره كرد. همچنين عوامل اداركي نظير خاطرات، عناصر خاطره انگيز و خوانايي بافت محله در كنار كالبدي نونوار مي‌تواند به تحقق اين امر كمك شاياني نمايند. بر اين اساس در فصل آخر براي كل محله چشم‌انداز تدوين شده و بر اساس فرايند راهبردي، راهبردها و سياست‌هاي بازآفريني محله ارائه شد. همچنين بر اساس پروژه‌هاي تعريف شده براي محله، يكي از آنها از ابتدا مورد طراحي قرار گرفت.

1396/09/18

12/9/2018 12:00:00 AM

In our country, a lot of our cities have become worn out fabric. And these tissues are largely out of town life for economic reasons, and rising to their problems day by day. On the other hand, this decline in quality leads to the loss of belonging of the inhabitants and the increasing withdrawal of the original inhabitants of the fabric, in addition to physical exhaustion, destruction, and modernization eliminate more collective memories And the loss of vitality and esprit of the fabric. Neighborhood as the small unit of urban areas is the first shelter of social and Community Relations, and is the first place that children become familiar with and accustom. Also, people feeling attachment to this environment. However, today the role of neighborhoods in urban development has diminished. Therefore, building a place means discovering and strengthening the potential of urban space is one of the ways and tools of creating a sense of attachment that has been used to regenerate the Haftchenar neighborhood. Because the main origin of the urban design profession is the creation of the place and the improvement of the quality of these spaces in the city and one of the most important territories of the place are residential neighborhoods. In this research, first, the literature of neighborhood, place and regeneration, then the internal and external casestady are examined, and the theoretical framework for placeaking in the neighborhood of Haftchenar, including components and indicators is expressed. In the following, in the methodology chapter, the tools, methods and techniques of urban design that used in each section are described. In the next chapter, the Haftchenar neighborhood has been identified and analyzed and is eva​luated with extracted measures in Chapter 2. In the final chapter, a vision is developed for the entire neighborhood and based on the strategic process, strategies and neighborhood rehabilitation policies are presented. Also, based on the defined projects for the neighborhood, one of them is designed from the first. Among the influential variables that affect the placemaking, and in particular the increase of blonging to the neighborhood, there are boundaries to create sense of being in somewhere and the existence of arenas for the possibility of participation in the community. It should be noted that perceptual factors as memories, memorable elements, and legibility of the neighborhood texture can be helpful in proofing this.