19696

۱۹۶۹۶

تعيين اثر خشك شدن تالاب ها و درياچه هاي ايران بر كيفيت هواي نواحي بالقوه متأثر

كارشناسي ارشد

مهندسي محيط زيست

۱۳۹۴

تيرماه ۱۳۹۷

دكتر محسن سعيدي

عمران

كاهش سطح تالاب هورالعظيم در دهه‌هاي گذشته باعث تبديل آن به يك منبع مهم گردوغبار در منطقه خاورميانه شده است. نتايج حاصل از طبقه‌بندي تصاوير ماهواره‌اي نشان مي‌دهد، سطح تالاب هورالعظيم در سال 2000 نسبت به سال 1973 حدود 84 درصد كاهش سطح داشته و به كمترين مقدار خود (606 كيلومترمربع) در سال‌هاي اخير رسيده است. نتايج همچنين نشان مي‌دهد، سطح تالاب مابين 2000 تا 2017 اندكي افزايش داشته و 29 درصد از سطح خشك‌شده خود را بازيابي كرده است. در مطالعه حاضر، مدل HYSPLIT با داده‌هاي هواشناسي Re-analysis و GDAS1.0 براي شناسايي تغييرات مسيرها و نواحي بالقوه انتقال گردوغبار از بستر خشك‌شده هورالعظيم در فصل‌هاي مختلف مورداستفاده قرار گرفت. براي اين منظور، بسته‌هاي هوا از ارتفاع 100 متري تالاب به‌صورت 6 ساعته و به مدت 8 روز براي كليه روزهاي سال 2000 تا 2017 محاسبه شدند. نقشه‌هاي چگالي بسته‌هاي هوا براي 6 لايه ارتفاعي مختلف بين 0 تا 100 متر، 100 تا 500 متر، 500 تا 1000 متر، 1000 تا 1500 متر، 1500 تا 2000 متر، 2000 تا 3000 متر و 3000 تا 5000 متر در نرم‌افزار ArcMap توليد شدند. نتايج نشان مي‌دهد، دالان‌ها و مناطق انتقال گردوغبار در فصول مختلف متغيرند. بااين‌وجود بهار، پاييز و زمستان الگوي يكساني دارند و مسيرهاي انتقال در تابستان متفاوت است. دالان‌هاي فعال در بهار، پاييز و زمستان گردوغبار بستر تالاب را در جهت شمال شرقي و جنوب شرقي انتقال ميدهند. در اين مسيرها گردوغبار تالاب مي‌تواند تا سواحل جنوبي درياي خزر نيز حمل شود و اين نواحي را به‌شدت متأثر كند. دالان‌هاي فعال در تابستان، به‌طور عمده گردوغبار بستر تالاب را در سه جهت شمال شرقي، جنوب شرقي و جنوب غربي تالاب انتقال مي دهند. مسافت انتقال گردوغبار در بهار، پاييز و زمستان يكسان و دو برابر مقدار آن در تابستان است. نتايج حاصل از سهم‌بندي منابع گردوغباري خاورميانه نشان مي‌دهد، تالاب هورالعظيم و منابع مجاور آن باعث افزايش 22 درصدي غلظت PM10 شهر اهواز در طول 98 روز گردوغباري رخ‌داده در سال‌هاي 2016 و 2017 شده است. نتايج پيش‌بيني‌ها نشان مي‌دهد، فعاليت تالاب در فصل پاييز بيشينه است به‌طوري‌كه غلظت تجمعي PM10 در شهر شادگان در اين فصل به 11334 ميكروگرم بر مترمكعب مي‌رسد. همچنين كاهش سرعت آستانه اصطكاكي به ميزان 20 درصد نيز به‌طور متوسط و به ترتيب باعث 4، 6، 2 و 4.5 برابر شدن غلظت گردوغبار در نواحي اطراف در فصول بهار، تابستان، پاييز و زمستان مي‌شود. نهايتاً نتايج بررسي‌ها براي سال 2016 نشان داد كه جرم كلي ته‌نشست شده از غبارات بستر تالاب حدود 1000 كيلوتن خواهد بود.

1397/08/29

Investigation of Iran lakes and wetlands desiccation on ambient air quality in the potentially affected area

11/20/2018 12:00:00 AM

The significant reduction in Hoor-Al-Azim area in recent years turns this water body into an active dust source in the Middle East. The results obtained from satellite observations indicate that Hoor-Al-Azim’s area dropped by 84 percent in 2000 compared with 1973, and it reaches its minimum area in recent years (606 km2). The results also indicate that the wetland area has slightly increased between 2000 and 2017 and recovered 29 percent of its previously dried part. In this study, the HYSPLIT model is driven by Re-analysis and GDAS data to calculate to potential transport routes of dust emanating from Al-Azim wetland. To this end, trajectories were calculated from 100 m a.g.l four times a day between 2000 and 2017. The air parcels density maps were computed in 6 different levels: 0-100 m a.g.l., 100-500 m a.g.l., 500-1000 m a.g.l., 1000-1500 m a.g.l., 1500-2000 m a.g.l., 2000-3000 m a.g.l., 3000-5000 m a.g.l. The results show that the transport routes of dust vary seasonally. The transport pattern of the wetland’s dust is similar in spring, autumn, and winter and it is different in summer. The dust is transported mainly toward northeast and southeast of Hoor-Al-Azim in spring, autumn, and winter, but active corridor in summer is northeast, southeast, and southwest routs. The results of source apportionment of Middle Eastern dust sources delineate that the Hoor-Al-Azim wetland and its adjacent sources contribute to 22 percent of dust sources occurred in Ahvaz in 2016 and 2017. The prediction results show that the Hoor-Al-Azim is highly active during autumn seasons, and in this season the accumulative PM10 in Shadegan may reach 11334 ug/m3. The influence of threshold friction velocity reduction also examined in this study. The results indicate that if the threshold friction velocity reduces 20 percent, the average PM10 concentration will augment 4, 6, 2 and 4.5 in the spring, summer, autumn, and winter, respectively. The investigation also reveals that if the Hoor-Al-Azim were dried completely in 2016, the total amount of deposited dust would be 1000 kton.