22639

بررسي تاثير پياده‌مداري محلي بر ميزان كيفيت زندگي مورد كاوي: محله جنت آباد شمالي و محله هفت حوض (نارمك) تهران

كارشناسي ارشد

شهرسازي - برنامه ريزي شهري

96-99

1399/4/24

دكتر مصطفي بهزادفر

دكتر سمانه جليلي صدرآباد

معماري و شهرسازي

چكيده حركت پياده‌ به عنوان يكي از قديمي‌ترين، اقتصادي‌ترين و سالم‌ترين شيوه‌هاي جابه جايي انسان در فضاي شهري محسوب مي‌شود. هدف اين رويكرد سالم سازي و فراهم آوردن تسهيلات حركت پياده به صورت مطمئن و كارآمد مي‌باشد از اين رو به يكي از محور‌هاي اصلي برنامه‌ريزي و طراحي شهري تبديل شده است. كه با توجه به افزايش روز افزون مداخلات برنامه‌ريزانه و طراحانه بر مبناي شهر خودرو محور و پيامد‌هاي منفي اين امر، توجه به مقوله پياده‌مداري و حركت به سوي شكل‌گيري شهرهاي پياده‌مدار امري ضروري به نظر مي‌رسد. قابليت‌هاي ويژه اين رويكرد كاهش آلودگي‌هاي زيست محيطي، كاهش هزينه‌هاي مرتبط با حمل‌ونقل، افزايش بهره‌وري اقتصادي، افزايش رضايت خاطر از زندگي در محيط‌هاي شهري و... مي‌باشد كه مي‌تواند به ارتقا سطح كيفيت زندگي شهري بيانجامد. از طرفي ديگر كيفيت زندگي شهري به عنوان مفهومي چند بعدي و پيچيده كه به نوعي ميزان رضايت فرد از محيط زندگي را نشان مي‌دهد از اهميت ويژه‌اي برخوردار است. از اين رو سنجش ميزان كيفيت زندگي در سطح محلات شهري كه با روش‌ها و معيارهاي گوناگوني انجام مي‌شود از اولويت مطالعاتي و تحقيقي برخوردار است. در اين پژوهش هدف بررسي تاثير پياده‌مدري محلي بر ميزان كيفيت زندگي شهري در سطح محلات (جنت‌ آباد شمالي و هفت حوض (نارمك) شهر تهران) و بررسي رابطه ميان دو انگاره پياده‌مداري و كيفيت زندگي شهري در سطح اين محله‌ها مي‌باشد. پژوهش حاضر از نظر هدف كاربردي و از نظر شيوه‌ي پژوهش توصيفي- تحليلي و كمي دسته بندي شده است. نحوه‌ي گردآوري اطلاعات به صورت كتابخانه‌اي، اسنادي و همچنين روش‌هاي پيمايشي مشاهده مستقيم و پرسشنامه همراه بوده است. با توجه به سوالات اصلي تحقيق براي تحليل داده‌ها، از روش تحليل ضريب همبستگي اسپيرمن براي مشخص نمودن همبستگي و رابطه معنادار ميان شاخص‌هاي رويكرد پياده‌مداري و كيفيت زندگي شهري استفاده شده است. جهت مقايسه سطح پياده‌مداري و كيفيت زندگي در محله‌هاي هدف از آزمون مقايسه ميانگين‌ها و همچنين براي تعيين عوامل تبيين كننده ميزان پياده‌مداري و كيفيت زندگي در محله‌هاي هدف از تكنيك تحليل عاملي استفاده شده و سپس براي تعيين تاثيرگذاري عوامل پياده‌مداري بر كيفيت زندگي از روش تحليل رگرسيون خطي استفاده شده است. تمامي داده‌ها و تحليل‌هاي صورت گرفته بر روي آنها در محيط نرم افزار SPSS 26 انجام گرفته است. نتايج نشان مي‌دهد با توجه به مقدار ضريب همبستگي اسپيرمن، ميان شاخص‌هاي پياده‌مداري و كيفيت زندگي در محله جنت آباد شمالي همبستگي مثبت و معنادار وجود دارد، اما ميزان همبستگي ضعيف است. در محله هفت حوض نارمك نيز همبستگي مثبت و در سطح متوسط وجود دارد. قوي‌ترين عامل تبيين كننده ميزان پياده‌مداري در محله جنت آباد شمالي تنوع خدمات محله و در محله هفت حوض كيفيت محيطي مي‌باشد. مهمترين عامل تبيين كننده ميزان كيفيت زندگي در محله جنت آباد شمالي، عامل مديريتي و در محله هفت حوض مديريت شهري مي‌باشد. با توجه به بررسي ميانگين شاخص‌هاي پياده‌مداري و كيفيت زندگي در دو محله جنت آباد شمالي و هفت حوض نارمك و همچنين عوامل تبيين كننده تاثير پياده‌مداري بر كيفيت زندگي در اين محلات مي‌توان دريافت محله هفت حوض نارمك از نظر پياده‌مداري و سطح كيفيت زندگي در جايگاه بالاتري نسبت محله جنت آباد شمالي قرار دارد و عواملي كه بيشترين تاثير پياده‌مداري بر كيفيت زندگي را در محله هفت حوض نارمك نشان مي‌دهند: كيفيت محيطي، رضايت از سكونت در محله، قيمت زمين، اقتصاد محلي و رضايت از دسترسي به تسهيلات محلي مي‌باشند. واژگان كليدي: پياده‌مداري، كيفيت زندگي، تحليل عاملي، رگرسيون خطي، جنت آباد شمالي، هفت حوض

1399/08/21

Investigating the effect of local pedestrianism on quality of life Study sample: North Janatabad neighborhood and Haft Houz neighborhood (Narmak) of Tehran

7/14/2020 12:00:00 AM

Abstract: pedestrian movement as one of the oldest , most economical and healthiest methods of human movements in urban spaces . the aim of this approach is to make safe and efficient pedestrian movement facilities , so it is one of the main axes of urban planning and design . considering the increasing day of designer and designer interventions based on automobile city and negative consequences of this , paying attention to the concept of walkability and moving toward the formation of new cities seems necessary . the special capabilities of this approach are reducing environmental pollution , reducing costs associated with transportation , increasing economic efficiency , increasing the satisfaction of living in urban environments and so on . on the other hand , the quality of urban life is of particular importance as a multidimensional and complex concept which shows the level of individual satisfaction from the living environment . therefore , assessment of quality of life in urban neighborhoods which is done by various methods and criteria has a high priority . the purpose of this study is to investigate the effect of local microclimate on the quality of urban life in the neighborhoods (North Jannat Abad) and Haft hwoz (Narmak) in tehran and to examine the relationship between the two concepts of walkability and urban life quality. the present study is an applied research and the method of research is descriptive - analytical and quantitative. the method of gathering information is library , documents as well as survey methods have direct observation and questionnaire. according to the main research questions for data analysis, spearman correlation coefficient analysis was used to determine the correlation and meaningful relation between the indices of walkability and urban life qualit . to compare the walkability and quality of life in the target neighborhoods, factor analysis was used to determine the factors of walkability and quality of life in the target neighborhoods, and then linear regression analysis was used to determine the effect of walkability on life quality . all of the data and analyses have been done on them in spss software. the results show that according to the spearman correlation coefficient, there is a positive and significant correlation between walkability and quality of life in North Jannat Abad, but the correlation is weak . in the Haft hwoz of narmak, there is also a positive and moderate correlation. the strongest factor of walkability is neighborhood services diversity in North Jannat Abad and in the neighborhood of Haft hwoz environmental quality. the most important factor for explaining the quality of life in the neighborhood of North Jannat Abad is the management factor and in the district Haft hwoz of urban management. according to the examination of the average of walkability and quality of life in these neighborhoods, we can infer the quality of life in district Haft hwoz of narmak in terms of walkability and quality of life in district Haft hwoz of narmak : environmental quality, residential satisfaction in neighborhood, land price, local economy and satisfaction with local facilities. Key Words : Walkability, Quality of life, Factor Analysis, Linear Regression, North Jannat Abad, Haft hwoz .