26368

طراحي خوابگاه دانشجويي دخترانه در قرنطينه با رويكرد انعطاف‌پذيري (مطالعه موردي: خوابگاه دانشگاه علم و صنعت)

كارشناسي ارشد

مهندسي معماري- مسكن

1398-1400

1400/12/21

سيد عباس يزدانفر- نداسادات صحراگرد منفرد

معماري و شهرسازي

در سال 2020 به دنبال انتشار ويروس كرونا مراكز جمعي بسته شدند و خوابگاه‌ها به حالت تعليق درآمدند. با نيازهاي جديد به وجود آمده در دوران همه‌گيري، ديگر امكان استفاده از تسهيلات رفاهي خوابگاه‌ها به صورت گذشته وجود ندارد. هنگامي كه صحبت از نيازهاي متغير و دوره‌هاي گوناگون است، وجود طرحي انعطاف‌پذير كه خود را با شرايط متفاوت هر دوره وفق دهد الزامي است. هدف اين پژوهش آن است كه با كمك معماري انعطاف‌پذير، راهكارهايي براي تغيير ساختار خوابگاه‌ها، به منظور استفاده بهينه از اين بناها در زمان شيوع بيماري‌هاي تنفسي ارائه ‌دهد و پس از بررسي راهكارها مشخص شود كه كدام‌يك از آن‌ها در دوران قرنطينه كارآمدتر است. ادبيات موضوع داراي سه بخش مباني انعطاف‌پذيري، نقش معماري در كنترل عفونت‌هاي تنفسي و خوابگاه‌ها است. روش تحقيق به صورت تركيبي از توصيفي-تحليلي و پيمايشي است. در ابتدا با استفاده از روش توصيفي- تحليلي و ابزار مطالعات كتابخانه‌اي، راهبرد‌ها و راهكارهاي انعطاف‌پذيري به صورت عام شناسايي و طبقه‌بندي كلي آن مشخص شد؛ سپس ارتباط معماري با عفونت‌هاي تنفسي بررسي و تاثير نحوۀ طراحي فضا در كاهش شيوع اين عفونت‌ها مشخص و راهكارهاي طراحي فضايي در شرايط همه‌گيري تعيين گرديد. در نهايت، با جمع‌بندي مطالب مستخرج از ادبيات موضوع، مدل معيارهاي طراحي انعطاف‌پذير مناسب براي كاهش شيوع عفونت‌هاي تنفسي در خوابگاه‌هاي دانشجويي به‌دست آمد. با روش پيمايشي، پرسشنامه‌اي در بين 110 نفر از كارشناسان معماري توزيع شد و با كمك آزمون فريدمن و انتروپي شانون، راهبرد‌هاي انعطاف‌پذيري براي خوابگاه‌ها در قرنطينه اولويت‌بندي گرديد. با توجه به نتايج آزمون‌ها، «قابليت تفكيك فضا» بيشترين تاثير را در تقسيم فضاهاي خدماتي به بخش‌هاي خصوصي‌تر و سپس تقسيم فضاهاي جمعي و سوئيت‌هاي پرجمعيت به كم‌جمعيت دارد. همچنين ساير راهبرد‌هاي مؤثر در قرنطينه به ترتيب: «سازمان‌دهي فضاهاي خدماتي» در ايجاد فضاهاي خدماتي خصوصي‌تر، «طراحي پلان باز» در تبديل فضاهاي جمعي و سوئيت‌هاي پرجمعيت به سوئيت‌هاي كم‌جمعيت، «طراحي سيستم دسترسي» در ايجاد فضاي غربالگري در ورودي خوابگاه و همچنين كنترل و كاهش دسترسي‌ها به منظور جلوگيري از حركت افراد به سمت فضاهاي خصوصي، «استفاده از مدول‌هاي پيش‌ساخته» در تبديل سوئيت‌هاي پرجمعيت به سوئيت‌هاي كم‌جمعيت و «فضاهاي چندعملكردي» در تبديل فضاهاي جمعي به سوئيت، مي‌باشد. بيشترين تأثير اين راهبرد‌ها بر فضاهاي خوابگاه‌ها در فضاهاي خيس، فضاهاي جمعي و سوئيت‌ها است.

1401/01/30

Flexible Student Dormitory in Quarantine (case study: IUST Dormitory)

3/12/2023 12:00:00 AM

In 2020, due to the spread of the Coronavirus, public centers were closed and dormitories were suspended. With the new needs that have arisen during the epidemic, it is no longer possible to use the dormitory welfare facilities like in the past. When it comes to changing needs and different periods, it is essential to have a flexible plan that adapts to the different circumstances of each period. This research has studied the necessary design solutions to deal with the suspension of dormitory life and the purpose of it is to provide solutions to change the structure of dormitories, in order to make optimal use of these buildings during the outbreak of respiratory diseases with the help of flexible architecture. Afterward, the solutions are examined to determine which one is most effective during quarantine. The literature review has three sections: the basics of flexibility, the role of architecture in controlling respiratory infections, and dormitories. The research method is a combination of descriptive-analytical and survey. Initially, by using the descriptive-analytical method and library study tools, strategies and flexibility approaches were generally identified and its general classification was determined; Then, the connection between architecture and respiratory infections was investigated and the effect of space design on reducing the prevalence of these infections was determined and spatial design strategies were defined in epidemic conditions. Finally, by summarizing the material extracted from the literature, a model of appropriate flexible design criteria was obtained to reduce the prevalence of respiratory infections in student dormitories. By survey method, a questionnaire was distributed among 110 architects, and with the help of the Friedman test and Shannon entropy, flexible strategies for dormitories in quarantine were prioritized. According to the test results, "spatial resolution" has the greatest impact on the division of service spaces into more private sections and also the division of collective spaces and crowded suites into sparsely populated. Other effective strategies in quarantine are: "Organizing service spaces" in creating more private service spaces, "Open-plan design" in converting public spaces and crowded suites to small suites, "Designing access system" in creating screening spaces at the entrance of the dormitory and also controlling and reducing access in order to prevent people from moving to private spaces, "use prefabricated modules" in converting crowded suites to sparsely populated suites and "multifunctional spaces" in converting public spaces into suites. The greatest impact of these strategies on dormitory spaces is in wet spaces, public spaces, and suites.

خوابگاه‌هاي دانشجويي , ويروس كرونا , قرنطينه , معماري انعطاف‌پذير , راهبرد‌هاي طراحي انعطاف‌پذير

Student dormitories , coronavirus , quarantine , flexible architecture , flexible design strategies

Bahar Boroushaki

Seyed Abbas Yazdanfar - Neda Sadat Sahragard Monfared