27116

طراحي نظام نوآوري فناورانه با تأكيد بر نقش حاكميت - موردمطالعه؛ نظام اينترنت اشيا در ايران

دكتري

مديريت تكنولوژي

1401/03/17

دكتر اميرحسين دوائي مركزي

دكتر سعيد شوال پور

مديريت، اقتصاد و مهندسي پيشرفت

استفاده فراگير از فناوري اينترنت اشيا به‌عنوان يكي از فناوري هاي ديجيتال ذيل انقلاب صنعتي چهارم، وابستگي حياتي به اين فناوري طي سال هاي آينده را به سطح بسيار بالايي خواهد رساند. علي‌رغم همه فرصت‌ها و تهديدها، موانع و چالش‌هاي فني و غير فني كه پيرامون فناوري اينترنت اشيا وجود دارد، فعالان موجود در زيست‌بوم اينترنت اشيا بايستي توجه ويژه اي به توسعه و بومي‌سازي حداكثري فناوري مذكور داشته باشند. زيست‌بومي كه در آن نقش حكم راني به‌واسطه در دست داشتن منابع قدرت بسيار پررنگ است. بنابراين، اتخاذ رويكرد سيستمي كه در آن نقش و جايگاه حكم راني به‌خوبي ديده شود، ضروري است. اين موضوع در ادبيات نظري نظام‌هاي نوآوري نيز كمتر موردتوجه پژوهشگران پيشين واقع‌شده است و حتي در مورد فناوري‌هاي ديجيتال شكاف نظري قابل‌توجهي وجود دارد. در اين پژوهش با بهره مندي از روش تحقيق تركيبي، ابتدا و در بخش كيفي مطالعات كتابخانه‌اي، و انجام و تحليل محتواي 21 مصاحبه عميق با خبرگان طي سه مرحله كدگذاري باز، محوري و انتخابي در دستور كار پژوهشگر قرارگرفته است. در كنار خروجي اين بخش كه منجر به تبيين نقش حكم راني و كاركردهاي آن از منظر «سياست‌گذاري»، «تنظيم گري»، «تسهيل گري»، و «تأمين‌كنندگي» نظام نوآوري فناورانه اينترنت اشيا گرديده است، به تحليل تاريخي توسعه‌ نظام مذكور در كشور، طي تقريبا يك دهه اخير نيز پرداخته‌شده است. در اين راستا، فرايندهاي كليدي هفت‌گانه «توسعه و انتشار دانش»، «تلاش هاي كارآفرينانه»، «بسيج منابع»، «شكل‌گيري بازار»، «اثرگذاري در مسير پژوهش»، «مشروعيت بخشي»، و «توسعه آثار خارجي مثبت» جهت انطباق رويدادهاي تاريخي موردتوجه قرارگرفته است. بخش كمي پژوهش، با تكيه‌بر مدل سازي معادلات ساختاري، به تحليل 319 پرسشنامه تكميل‌شده در ميان فعالان حوزه اينترنت اشيا در كشور، به آزمون فرضيات موجود در مدل مفهومي پژوهش پرداخته است. در اين راستا از نرم‌افزارهاي SPSS نسخه 26 و SmartPLS نسخه 2 بهره لازم برده شده است. از مهم‌ترين نتايج اين پژوهش، مي‌توان به كشف و تبيين ارتباط مستقيم، معني‌دار، و قابل‌توجه ميان كاركردهاي حكم راني با شاخص‌هاي احصا كننده فرايندهاي كليدي موجود در نظام نوآوري اينترنت اشيا كشور اشاره نمود. موضوعي كه افق تحقيقاتي نوين و ادبيات قابل‌توجهي در اختيار پژوهشگران علاقه‌مند به اين حوزه قرار مي دهد، و نيز راهكارهاي عملي براي سياست‌گذاران توسعه اينترنت اشيا در سطح كشور به همراه دارد.

1401/07/18

Designing a Technological Innovation System (TIS) By Emphasizing on the Governance Role: Case of The Internet of Things (IoT)

6/7/2023 12:00:00 AM

The widespread use of the Internet of Things (IoT) as one of the digital technologies following the Fourth Industrial Revolution will bring vital dependence on this technology to a very high level in the coming years. Despite the emergence of unique opportunities for social and industrial growth and development resulting from the use of this technology, if countries passively deal with it, they will face very serious threats such as violations of privacy, public safety and security etc. In this study, at first, relying on a descriptive-survey approach in the historical analysis of the Internet of Things in Iran, over the last decade, explains the role of governance and the relationship between its functions in terms of making policy, regulation, facilitation, and service provision. In particular, key processes in the IoT innovation system, such as knowledge development and diffusion, entrepreneurial experimentations, resource mobilization, market formation, influence on the direction of research, legitimization, and development of positive externalities, have been considered. In this regard, the research findings form conducting qualitative activities, after 21 in-depth interviews with representatives of the structural components of the IoT innovation system, including actors, institutions, networks, and developers of knowledge and products, are analyzed in three stages of open, axial and selective coding. Then, by conducting quantitative activities through employing the Structural Equation Modeling (SEM) approach, the role of governance in the Iran IoT innovation system is investigated. Contacting respondents across the seven industries, including Information and Communication Technology (ICT), Healthcare, Transportation, Oil and Gas, Energy, Agriculture, and Banking over the course of three months, the authors performed statistical analysis on 319 fulfilled questionnaires using SPPS and Smart PLS software. Findings show that all IoT-related TIS processes have been affected by IoT governance functions. The main result of this study is to explain that part of governance functions which affect the components and indexes of key processes in the IoT technological innovation system. The subject that opens new research horizon and remarkable literature for the following researchers, as well as brings practical solutions for technology development policy-makers at the national level.

نظام نوآوري فناورانه , حكم راني , اينترنت اشيا , تحليل تاريخي , پژوهش تركيبي

Technological Innovation System (TIS) , Governing , Internet of Things (IoT) , Historical Analysis , Mixed Method Research

Hamze Sadeghizadeh

Dr. Amir Hossein Davaie Markazi