28326

بررسي تاثير توسعه‌ي مراكز خريد بزرگ‌مقياس (مگامال) بر كاركرد بازار سنتي سرپوشيده تبريز و برنامه‌ريزي براي تقويت نقش بازارسنتي

كارشناسي ارشد

برنامه‌ريزي شهري

1397

1401/11/30

رضا خيرالدين

دانشكده معماري و شهرسازي

در دهه‌هاي اخير تغيير و تحولات گسترده‌اي در شهرها و عناصر شهري كشور اتفاق افتاده است كه مي‌توان آن‌ها را ناشي از افزايش جمعيت، سوداگري، تاثير مدرنيسم بر شهرهاي ‌ايران و غيره دانست. در ‌اين ميان تغيير كاربري‌هاي صورت گرفته و ساخت و احداث برج‌هاي مسكوني و تجاري چهره‌ي شهرها را بيش از ساير عوامل دگرگون نموده است. در شهرسازي معاصر ‌ايران مفاهيم جديدي وارد ادبيات شهرسازي شده‌است، مفاهيمي ‌مانند مگامال‌ها، مال‌ها، مراكز خريد و پاساژها. گسترش ساخت مراكز خريد بزرگ مقياس يا به اصطلاح مال‌ها، نقش بازارهاي سنتي را در شهرها كم‌رنگ كرده است، بازارهايي كه زماني آوازه‌ي جهاني داشته‌اند ولي اكنون توانايي رقابت با ‌اين مركز را از دست داده‌اند. در ‌اين ميان بازار سرپوشيده‌ي تبريز يكي از مهم‌ترين بازار سنتي ‌ايران و بزرگترين بازار سرپوشيده‌ي دنيا مي‌باشد.‌ اين بازار در گذشته نقش كليدي در اقتصاد شهر تبريز و همچنين مناطق اطراف آن داشته است و بازرگانان كشورهاي ديگر نيز براي عرضه‌ي محصولات خود به ‌اين بازار رهسپار مي‌شدند كه وجود كاروانسراهاي بزرگ اثبات‌گر ‌اين موضوع مي‌باشد. با ‌اين حال در دهه‌هاي اخير‌ اين بازار نيز از تهاجم مراكز خريد جديد در امان نمانده است. در‌اين پژوهش سعي شده‌است تاثيرات گسترش مراكز خريد بزرگ‌مقياس بر بازار تبريز تبيين شود. حهت نيل به ‌اين هدف از ميان انبوهي از مراكز خريد جديد چهار مورد از آن‌ها كه عبارت بودند از لاله پارك، مركز خريد اطلس، پاساژ مشروطه و مركز خريد ستاره‌باران، انتخاب شدند و تاثيرات آن‌ها مورد سنجش قرار گرفت. پژوهش حاضر به روش توصيفي_تحليلي گردآوري شده و براي گردآوري اطلاعات از پرسش‌نامه، مصاحبه و مشاهدات ميداني استفاده شده‌است و از ازمونt براي آناليز نتايج پرسش‌نامه استفاده شده‌است. بعد از تجزيه تحليل داده‌هاي بدست آمده از منابع اطلاعاتي فرضيه‌هاي تحقيق اثبات شده‌است. در نهايت مشخص شد ميان گسترش مراكز خريد و تضعيف بازار تبريز از لحاظ كاركردي رابطه‌ي مستقيمي ‌وجود دارد و اقدامات نسنجيده‌ي مديريت شهري نيز به آن شدت بخشيده است كه مي‌توان ‌اين موضوع را در وجود تعداد زيادي مغازه‌هاي خالي در‌ اين بازار نيز مشاهده كرد. و در آخر راهكارهاي عملي براي تقويت كاركردي بازار تبريز از جنبه‌هاي مختلف و در بازه‌هاي زماني مختلف ارائه شده‌است.

1402/02/16

Studyng the impact of the development of large-scale shopping centers (Megamal) on the functioning of the traditional covered market of Tabriz and planning to strengthen the functional role of the baazar of Tabriz

2/19/2024 12:00:00 AM

Abstract in recent decades, extensive changes and developments have occurred in cities and urban elements of the country which can be attributed to the increase of population, commercialism, the influence of modernism on iranian cities. meanwhile, land use change and construction of residential and commercial towers have changed the faces of cities more than other factors. in contemporary urban planning, new concepts have entered our urban literature, concepts such as malls, megamalls, shopping centers and passages. The expansion of the construction of large-scale shopping centers or so-called malls has diminished the role of traditional markets in cities, markets that once had a global reputation but now have lost the ability to compete with this center. among these, the covered bazaar of Tabriz is one of the most important traditional bazaar in Iran which is also the largest market in the world. in the past, this market has a key role in the economy of Tabriz as well as its surrounding areas, and the merchants of other countries went to the market to sell their products, which is proved by the existence of large caravanserais. however, in recent decades, this market is not safe from the invasion of new shopping centers. in this research we have tried to explain the effects of large-scale shopping centers on Tabriz bazaa. to achieve this goal, among the mass of new shopping centers, four of them including Laleh park, the atlas shopping center, the mashrouteh passage, and the setareh baran shopping center were selected. The current research was compiled using a descriptive-analytical method, and questionnaires, interviews and field observations were used to collect information, and t-test was used to analyze the results of the questionnaire. After analyzing the data obtained from the information sources, the research hypotheses have been proven, thus it was found that there is a direct relationship between the expansion of shopping centers and the functional weakening of the Tabriz bazzar, which has been intensified by the ill-considered actions of the city management, which can be He also observed a large number of empty shops in this market. Finally, practical solutions to strengthen the functionality of the Tabriz baazar have been presented.

بازارهاي سنتي , مراكز خريد بزرگ مقياس , مگامال , بازار سرپوشيده تبريز

traditional bazaar , megamalls , large-scale shopping centers , tabriz traditional bazaar

Sajjad nazari

Dr. Reza Kheyroddin