937

937

تأثير سياست‌هاي مالياتي بر روي توزيع درآمد: رويكرد مدل تعادل عمومي قابل‌محاسبه (CGE)

كارشناسي ارشد

صنايع - مهندسي پيشرفت - علوم اقتصادي - توسعه اقتصادي و برنامه‌ريزي

شهريورماه 1392

شهريورماه 1392

دكتر سعيد ميرزا محمدي

دكتر نادر مهرگان

چكيده اساساً يكي از مهمترين وظايف اقتصادي دولت¬ها در هر نظامي، حمايت از اقشار كم¬درآمد و توزيع عادلانه درآمد است. دستيابي به عدالت اقتصادي و اجتماعي و توزيع مناسب درآمد، مستلزم استفاده‌ صحيح از ابزارهاي اقتصادي است كه از جمله مهمترين اين ابزارها مي‌توان به «ماليات‌ها» اشاره كرد. بديهي است كه در صورت عدم شناسايي اثر انواع ماليات¬ها بر روي نابرابري، كشورها توزيع نامناسب¬تري را تجربه خواهند كرد. هدف اصلي اين تحقيق، بررسي اثر ماليات‌هاي غيرمستقيم بر روي توزيع درآمد، در چارچوب الگوي تعادل عمومي قابل‌محاسبه (CGE )، است. مدل نامبرده، امروزه به عنوان يكي از بهترين ابزارهاي بررسي شوك‌ها و سياست‌هاي اقتصادي شناخته مي¬شود. در اين تحقيق به منظور بررسي موضوع اشاره شده، سه سناريوي كلي 1- وضع ماليات بر واردات 2- معافيت واردات از ماليات 3- پرداخت يارانه به واردات، شبيه‌سازي شده است و اثر اين سياست‌ها بر روي توزيع شخصي و توزيع كاركردي درآمد، محاسبه شده است. نتايج به دست آمده حاكي از آن است كه ماليات¬هاي غيرمستقيم، توزيع درآمد را به ضرر خانوارهاي شهري تغيير داده و همچنين باعث بهبود توزيع درآمد مي-گردد. پرداخت يارانه به واردات نيز، توزيع درآمد را به ضرر خانوار روستايي تغيير داده و باعث افزايش نابرابري مي¬گردد. نتايج اين 3 سناريو، بر روي مخارج مصرفي خانوارها نيز نتايج مشابهي در پي داشته است. سناريوهاي اعمال شده در رابطه با توزيع كاركردي درآمد نيز، نشان مي‌دهد كه اولاً سناريوهاي وضع تعرفه و معافيت مالياتي براي واردات، درآمد سرمايه را بيش از درآمد نيروي كار كاهش داده و ثانياً پرداخت يارانه باعث كاهش درآمد نيروي كار و افزايش درآمد سرمايه مي‌گردد. واژه‌هاي كليدي: توزيع درآمد، سياست‌هاي مالياتي، الگوي تعادل عمومي قابل‌محاسبه (CGE)، يارانه.